De brul van het woord

Nimr Baqr al-Nimr was een vooraanstaand shia-geestelijke in Saoedi-Arabië. Hij was uitermate kritisch over de situatie van de sjiitische moslims, een minderheid in het koninkrijk die structureel wordt achtergesteld, en over de Saoedische overheid. Meneer Nimr al-Nimr riep zelfs op tot vrije verkiezingen, zeer tegen het zere been van het Saoedisch koninklijk huis.

Tijdens de Saoedisch-Arabische protesten (2011-2012) riep hij de protestanten op politiekogels niet te beantwoorden met geweld, maar met de ‘brul van het woord’.

Op 8 juli 2012 werd meneer Al-Nimr door de politie in een been geschoten en gearresteerd. Duizenden liepen dagenlang te hoop om tegen zijn arrestatie te protesteren, maar dat mocht niet baten. Sjeik Al-Nimr ging een maand later in hongerstaking en zou in die periode vermoedelijk gemarteld zijn.

Op 15 oktober 2014 werd de sjeik ter dood veroordeeld, omdat hij om buitenlandse bemoeienis zou hebben gevraagd, ongehoorzaam geweest was aan de Saoedische heersers en omdat hij de wapens zou hebben opgepakt tegen de veiligheidsdiensten. Het vonnis luidde ‘onthoofding en kruisiging’.

’s Mans broer, Mohammed al-Nimr, stuurde een tweet de wereld in over dit doodsvonnis en werd daarom dezelfde dag nog gearresteerd. Hij zit tot op de dag van vandaag vast.

Gisteren voerde Saoudi-Arabië dat vonnis uit, tijdens een heuse massa-executie. In 12 verschillende Saoedische steden werden 47 mensen omgebracht door middel van onthoofding of een vuurpeloton. Allen waren veroordeeld voor ‘terrorisme’, sommigen zaten al tien jaar vast. Zoals de secretaris-generaal Ban Ki-moon van de Verenigde Naties al observeerde zijn een aantal van deze mensen ter dood gebracht na rechtszaken die ‘serieuze vragen oproepen over de aard van de aanklachten en de eerlijkheid van de processen’.

Situatie Saoedi-Arabië

Dat het Saoedische regime tegenstanders uit de weg werkt door middel van valse aanklachten en oneerlijke processen zou me niets verbazen. Met mensenrechten in het algemeen is het immers treurig gesteld in het Saoedisch koninkrijk, die worden er bij de vleet geschonden. Lijfstraffen zijn er nog goed gebruik, slachtoffers van verkrachting kunnen er zelfs met de zweep krijgen. Homoseksualiteit is er strafbaar, in de zin zelfs dat homoseksuelen publiekelijk onthoofd of gestenigd kunnen worden voor hun ‘misdaad’. Ook op afvalligheid staat er de doodstraf.

Onderdrukking en achterstelling van minderheden is er dagelijks gebruik. Saoedische vrouwen mogen niet stemmen, geen auto rijden en ze mogen zonder een mannelijke voogd, een ‘mahram’, zelfs überhaupt niet reizen. In het koninkrijk zijn kindhuwelijken toegestaan, meisjes van negen jaar worden er gezien als geschikt huwelijkspartner.

Daarnaast zijn we allemaal bekend met het gruwelijke verhaal van de Saudische blogger Raif Badawi, die veroordeeld werd tot 10 jaar cel, een boete van bijna 240.000 euro en duizend stokslagen. Zijn misdaad? Het schrijven van kritische blogs en vreedzaam activisme. Op zijn website werd kritiek gegeven op de rol van religie in de Saoedische samenleving en werden religieuze leiders bekritiseerd.

Saoedi-Arabië is een schurkenstaat. Een door de rest van de wereld en zelfs door het ‘beschaafde’ Westen gesanctioneerde schurkenstaat.

Met droge ogen spreekt het Westen nog altijd over Saoedi-Arabië als een ‘bondgenoot’ en heel wat Westerse landen leveren wapens aan het koninkrijk.

Reactie Nederland

Het kabinet en de Tweede Kamer bespraken de door Saoedi-Arabië voorgenomen massa-executie een maand geleden tijdens het Vragenuur. Minister Jeanine Hennis (Defensie) nam daarbij de honneurs waar voor de afwezige minister Bert Koenders (Buitenlandse Zaken). Bij monde van minister Hennis sprak het kabinet haar zorgen uit, maar daar bleef het bij. Nederland zou haar afkeur uitspreken, alweer, maar zou daar geen enkele consequentie aan verbinden. Minister Hennis benadrukte hoe belangrijk het is om ‘goed contact’ met de Saudi’s te onderhouden, omdat dat de enige manier is om het koninkrijk op de misstanden aan te spreken. Dat aanspreken, dat gebeurt ook echt – aldus de minister. 
D66-Kamerlid Sjoerd Sjoerdsma wilde wel eens weten wat er moet gebeuren voordat ook voor de minister de maat vol is. Hij verwees daarbij naar het gebruik van verboden clustermunitie door het Saudische leger in Jemen, het blokkeren van een onafhankelijk onderzoek naar de oorlogsmisdaden in Jemen en de vele onthoofdingen in het koninkrijk. 

VOC-mentaliteit

Goede vraag. Zo lang er echter economische belangen gediend kunnen worden lijkt ons kabinet echter met graagte te willen buigen voor Saoedi-Arabië. Dat hebben we vaker gezien, na de onsympathieke sticker-actie van meneer Wilders bijvoorbeeld. Die sticker, groen met witte letters, leek op de Saoedi-Arabische vlag en er stond “De islam is een leugen, Mohammed een crimineel en de Koran gif” opgedrukt. Meneer Wilders moet die sticker in een enveloppe van de Tweede Kamer naar de Saoedische ambassade in Den Haag gestuurd hebben en daar heeft men een half jaartje op dit affront moeten zouten. Tot toch opeens de spreekwoordelijke kogel door de moskee was  en men tot op het bot beledigd besloot te zijn. Zo beledigd zelfs dat men een handelsboycot overwoog.
Een handelsboycot! Paniek in de tent! Toenmalig minister Timmermans stuurde stante pede een van zijn hogere ambtenaren naar Saoedi-Arabië en was prompt voornemens ook zelf naar het gebelgde koninkrijk af te reizen. Dat alles om de plooien in de Saoedi-Arabische vlag glad te strijken. Dat is wat twee miljard exporteuronen met ons kabinet en haar moreel kompas doen. 
Nu gaat het dan ook niet anders. Saoedi-Arabië krijgt begin dit jaar bezoek van de Nederlandse mensenrechtenambassadeur van het ministerie van Buitenlandse Zaken, om samen nog eens gezellig te keuvelen over de mensenrechtensituatie in het land. Dat zal ze leren, die Saoedische mensenrechtenschenders! 
Goed gebruld, mottige tandeloze leeuw!

Reactie Europa

De Europese Unie heeft de executies sterk veroordeeld, maar laat het ook bij lippendienst. Ze doet slechts een beroep op de Saoedische autoriteiten om aan te sturen op verzoening tussen de verschillende bevolkingsgroepen. 


“The Kingdom of Saudi Arabia carried out 47 executions earlier today.
The EU reiterates its strong opposition to the use of the death penalty in all circumstances, and in particular in cases of mass executions.

The specific case of Sheikh Nimr al-Nimr raises serious concerns regarding freedom of expression and the respect of basic civil and political rights, to be safeguarded in all cases, also in the framework of the fight against terrorism. This case has also the potential of enflaming further the sectarian tensions that already bring so much damage to the entire region, with dangerous consequences.

The EU calls on the Saudi authorities to promote reconciliation between the different communities in the Kingdom, and all actors to show restraint and responsibility.”

Minister Koenders heeft die verklaring uiteraard netjes onderschreven: “Nederland bevestigt, mede als EU-voorzitter, de EU-verklaring over de executies in Saoedi-Arabië.” Hij voegde daaraan toe dat Nederland “principieel en actief tegenstander van de doodstraf is”.
Dat alles staat in schril contrast met bijvoorbeeld de reactie van de Duitse eurocommissaris Günther Oettinger op de nieuwe mediawet, die Polen heeft aangenomen. Volgens die wet kan de Poolse regering de directie en hoofdredactie van de publieke omroep zelf benoemen en ontslaan. Schandalig natuurlijk, want daarmee breidelt Polen de pers en muilkorft de vrije meningsuiting. Niet alleen wil meneer Oettinger voorstellen dat de Europese Unie Polen daarom onder toezicht stelt, ook is hij voornemens Polen haar stemrecht in Brussel af te nemen vanwege die nieuwe mediawet als het land zich niet naar de Europese mores voegt. 

Reactie Verenigde Naties

Secretaris-generaal Ban Ki-moon van de Verenigde Naties had dus al zo zijn twijfels bij de aanklachten tegen de 47 gedode Saoedische gevangenen en de eerlijkheid van hun processen. Daarnaast heeft ook hij natuurlijk laten weten hoe ‘geschokt’ hij is door die 47 executies. Hij had de Saoedische autoriteiten opgeroepen, tevergeefs en waarschijnlijk tegen beter weten in, de doodvonnissen om te zetten naar andere straffen. 
Nu is het zo gelegen dat de Verenigde Naties vorig jaar nog de Saudi-Arabische Faisal bin Hassan Trad aangesteld hebben als hoofd van de Mensenrechtenraad van de Verenigde Naties. 
Destijds gaf meneer Faisal Bin Hassan Trad commentaar op een VN-rapport over de doodstraf, dat door secretaris-generaal van de Verenigde Naties Ban Ki-Moon gepresenteerd werd. Daarbij liet hij weten dat hij daarbij het standpunt van de VN niet deelt dat de doodstraf overal op deez’ aardkloot afgeschaft zou moeten worden. Daarmee hebben we nu de wonderlijke omstandigheid dat juist het hoofd van de Mensenraad van de Verenigde Naties uitgesproken pro-doodstraf is. 
Meneer Trad vervolgde zijn betoog met de opmerking dat Saudi-Arabië een islamitisch land is en het vast wenst te houden aan de sharia. Daarom voert het de doodstraf uit. Volgens meneer Trad wordt die doodstraf alleen opgelegd bij ernstige misdrijven en bij gevaar voor de Saudische maatschappij. Afvalligheid en homoseksualiteit vallen daar volgens deze meneer onder. Net als overspel en toverij en het uiten van een onwelgevallige mening, getuige het lot van mensen als Nimr Baqr al-Nimr. 
Het vriendelijk verzoek van meneer Ban Ki-moon zal door de Saoediërs dan ook wel met een bulderende lach terzijde geschoven zijn. 
Ik verafschuw geweld. Ik verafschuw de doodstraf. Ik verafschuw het wegkijken. 
Hear me roar. 

Faisal bin Hassan Trad, Hoofd Koppensneller van de Mensenrechtenraad van de Verenigde Naties

Drie maanden geleden blijken de Verenigde Naties de Saudi-Arabische Faisal bin Hassan Trad aangesteld te hebben als hoofd van de Mensenrechtenraad van de Verenigde Naties.

De Mensenrechtenraad van de Verenigde Naties (UNHRC) is opgericht in 2006 en bemoeit zich met de naleving van de verdragen voor de mensenrechten. Deze raad heeft tot taak álle landen daarop te beoordelen en mag (of moet, zo u wilt) daarbij ook eigen vlees keuren. De raad beoordeelt dus ook de landen die zitting hebben in raad zelf.

Daarnaast heeft deze raad raadgevende bevoegdheid.

Faisal bin Hassan Trad was reeds de Saudische VN-ambassadeur in Genève. Zijn aanstelling is wonderlijk, en zeker niet alleen omdat de VN deze als sinds juni dit jaar onder haar pet gehouden heeft.

Mensenrechten in Saudi-Arabië

Met mensenrechten in het algemeen is het immers treurig gesteld in het Saoedisch koninkrijk, die worden bij de vleet geschonden. Lijfstraffen zijn er nog goed gebruik, slachtoffers van verkrachting kunnen er zelfs met de zweep krijgen. Homoseksualiteit is er strafbaar, in de zin zelfs dat homoseksuelen publiekelijk onthoofd of gestenigd kunnen worden voor hun “misdaad”.

Op afvalligheid staat er de doodstraf. Daarnaast zijn we allemaal bekend met het gruwelijke verhaal van de Saudische blogger Raif Badawi, die veroordeeld werd tot 10 jaar cel, een boete van bijna 240.000 euro en duizend stokslagen. Zijn misdaad? Het schrijven van kritische blogs en vreedzaam activisme. Op zijn website werd kritiek gegeven op de rol van religie in de Saoedische samenleving en werden religieuze leiders bekritiseerd.

Onderdrukking en achterstelling van vrouwen is er dagelijks gebruik. Saoedische vrouwen mogen niet stemmen, geen auto rijden en ze mogen zonder een mannelijke voogd, een ‘mahram’, zelfs überhaupt niet reizen. In het koninkrijk zijn kindhuwelijken toegestaan, meisjes van negen jaar worden er gezien als geschikt huwelijkspartner.

De Verenigde Naties en de doodstraf

Afgelopen vrijdag gaf meneer Faisal Bin Hassan Trad commentaar op een VN-rapport over de doodstraf, dat door secretaris-generaal van de Verenigde Naties Ban Ki-Moon gepresenteerd werd. Opvallend is dat hij daarbij het standpunt van de VN niet deelt dat de doodstraf overal op deez’ aardkloot afgeschaft zou moeten worden. Of, in de woorden van meneer Ban Ki-Moon:

The death penalty has no place in the 21st century.  Leaders across the globe must boldly step forward in favour of abolition.  I recommend this book in particular to those States that have yet to abolish the death penalty.  Together, let us end this cruel and inhumane practice. 

Faisal Bin Hassan Trad: uitgesproken pro-doodstraf

Saudi-Arabië heeft laten weten het daar niet mee eens te zijn. Bij monde van haar afgezant Faisal Bin Hassan Trad, nota bene, en tijdens een speech voor diezelfde Mensenrechtenraad van de Verenigde Naties. Tijdens zijn speech sprak meneer Trad zijn irritatie uit: Hij vindt dat het rapport van de VN zich veel te veel toespitst op landen die de doodstraf al hebben afgeschaft en daarbij geen enkele ruimte laat voor de opvattingen van voorstanders van de doodstraf. In volgende rapporten over deze materie mag de mening van het Saudisch koninkrijk niet meer ontbreken, vindt hij voorts.

Dat treft. Nu hij als hoofd van de Mensenrechtenraad van de Verenigde Naties is aangesteld kan hij daar fijn zelf voor zorgen. De VN zelf heeft er kennelijk geen enkele moeite mee dat haar nieuwbakken hoofd van de Mensenrechtenraad lijnrecht tegenover haar eigen opvattingen of mensenrechten staat.

Meneer Trad vervolgde zijn betoog met de opmerking dat Saudi-Arabië een islamitisch land is en het vast wenst te houden aan de sharia. Daarom voert het de doodstraf uit. Volgens meneer Trad wordt die doodstraf alleen opgelegd bij ernstige misdrijven en bij gevaar voor de Saudische maatschappij. Afvalligheid en homoseksualiteit vallen daar volgens deze meneer dus onder. Net als overspel en toverij.

Zo’n bijgelovige zeloot mag voor de rest van de wereld bepalen hoe er invulling gegeven moet worden aan mensenrechten. En hij mag wat vinden van bijvoorbeeld de mensenrechten in Nederland. Wat een gruwel.

Einde bestaansrecht

De UNHRC is opvolger van een eerdere Mensenrechtencommissie van de Verenigde Naties. Deze commissie werd in 2006 opgeheven omdat er te veel landen zitting in hadden die zelf ook mensenrechten schonden. Ook de ‘vernieuwde’ Mensenrechtenraad van de Verenigde Naties heeft, ditmaal met de aanstelling van Faisal bin Hassan Trad, haar eigen bestaansrecht opnieuw teniet gedaan heeft.

Doek maar weer op.

Het Vrije Woord

Het vrije woord, daar hebben we het de laatste week maar druk mee. Het Openbaar Ministerie is het nog het drukst mee van al.

We zijn de afgelopen tijd verdeeld geweest over het toelaten van ‘haatpredikers’ en wie wel of niet voor die titel in aanmerking komt. Zo mocht imam Adel al-Kalbani, die vindt dat “joden en christenen van het Arabisch schiereiland verdreven moeten worden”, uiteindelijk vanwege te veel ophef niet in Groningen spreken, maar wel in Amsterdam. Daarbij heeft hij overigens “niets onwettigs gezegd of gedaan”. Ook over de Saoedische geestelijke Aaidh al-Qarni en zijn (uiteindelijk afgeblazen) komst naar Eindhoven was heel wat te doen. Deze man moet gezegd hebben dat de “koppen en kelen van afvalligen van de islam doorgesneden moeten worden” en dat “Joden en hun helpers vernietigd moeten worden”. Het Contactorgaan Moslims en Overheid (CMO) vindt dat de man ten onrechte ‘haatprediker’ genoemd wordt en vindt hem juist vooruitstrevend en anti-terrorisme.

Gisteren nam het Openbaar Ministerie Noord-Nederland het initiatief om de spreekkoren over joden van spelers en supporters van FC Groningen tijdens de huldiging te onderzoeken. Vandaag besloot datzelfde OM dat die spreekkoren geen strafbaar feit opleveren. Het spul zong uit volle borst dat “En wie niet springt die is een jood”. Onfris, maar niet strafbaar – aldus het OM Noord-Nederland.

Het Openbaar Ministerie gaat activist Abulkasim Al-Jaberi wél vervolgen, wegens majesteitsschennis. Meneer Al-Jaberi was een van de sprekers tijdens een manifestatie tegen de omstreden Zwarte Piet, op 16 november vorig jaar op het Amsterdamse Beursplein. “Fuck de koning, fuck de koningin, fuck het koningshuis” debiteerde meneer Al-Jaberi en hij werd prompt gearresteerd. Hetgeen niet zo’n verrassing is al menigeen zou willen doen voorkomen, belediging van de koning staat gewoon in ons Wetboek van Strafrecht als zijnde een strafbare gedraging en wie de gedraging pleegt kan ook verwachten dat het OM en uiteindelijk de rechter die zullen toetsen aan de geldende wetgeving en jurisprudentie. Het OM was in eerste instantie dan ook van zins de activist op 27 mei voor de rechter te brengen, maar is na protesten en een sepotverzoek van de advocaat van meneer Al-Jaberi intern verdeeld over de zaak. Moest ik er geld op inzetten dan vermoed ik dat het OM deze keutel wel weer intrekt, maar daar kom ik zo nog op terug.

Rapper Appa werd ook op de vingers getikt, zij het niet door het OM maar door het MDI, over zijn berichten van 3 mei op Twitter. Meneer Appa maakte zich een beetje druk over het optreden van Hans Teeuwen tijden het Festival van het Vrije Woord. Dat vind ik overigens aandoenlijk hoor, enfants terrible die elkaar de maat nemen.

Hans Teeuwen kwam tijdens het Festival van het Vrije Woord op in een oranje overall, van het soort dat we vaker gezien hebben bij gevangenen van IS. Op geheel eigen wijze bereed hij de stokpaardjes Vrije Meningsuiting, Islam, Koningshuis en Zwarte Piet. Met een Hitler-masker op vertelde de cabaretier hoe hij Hava Nagila zou zingen terwijl hij danste rond het lijk van Kurt Waldheim. Tenminste, als dat de ‘KW’ was, die bij het Festival was uitgenodigd. Hij had daarnaast het ‘verboden’ Mein Kampf meegenomen: “Je leest zes bladzijdes en je hebt gelijk zin om joden te vergassen. De kracht van literatuur! Het is echt niet te geloven! Heel goed dat dat achter slot en grendel ligt”. De ironie droop er vanaf, maar was kennelijk niet aan iedereen besteed.

Enfin, meneer Appa nam er aanstoot aan, haalde meneer Teeuwens tekst “Je leest zes bladzijdes en je hebt gelijk zin om joden te vergassen” uit de context van het optreden en sprak er schande van. Niet alleen dat: Hij bevroedde hypocrisie bij wie ‘we’ wel of niet het Vrije Woord gunnen. Dus zette hij een val en riposteerde met “De Holocoast is een Leugen. #HetVrijeWoord”. Want “Hans Teeuwen mag geintjes maken over joden onder t mom van t #vrijewoord dan mag ik dat ook! We gaan vol gas”.

Het MDI tuinde met gestrekt been in de ‘hypocrisieval’ en natuurlijk viel het halve Internet over de rapper heen, waarbij ook de tweet van de rapper uit de context waarin hij bedoeld was werd gehaald. Dat basht veel lekkerder. In die zin blijft het waar dat wie een kuil voor een ander graaft er zelf in valt.

Vrijheid van meningsuiting

De vrijheid van meningsuiting is in Nederland niet absoluut en is dat ook nooit geweest, maar ze wordt begrensd door eenieders “verantwoordelijkheid volgens de wet”. Dat klinkt eenvoudig, maar dat is het allerminst.

Want die wet nu, die stelt dat opruien, aanzetten tot haat, bedreiging, belediging, belediging van groepen mensen, aanzetten tot geweld, laster en smaad niet mogen. Daar liggen dus de strafrechtelijke grenzen van de vrijheid van meningsuiting, zou u zeggen. Ons rechtssysteem telt echter ook nog een aantal “Get out of Jail Free Cards”.

Opzet en context

De context waarbinnen een uitlating gedaan wordt telt namelijk ook nog mee, net als de intentie van de spreker. Dat is deels subjectief en dus is dat ook meteen waar de haarkloverij begint. Ik mag zeggen en vinden wat ik wil, ook als u dat onwelgevallig is, maar ik mag niet discrimineren, lasteren of smaden. Het onderscheid daartussen ligt hem in de intentie waarmee ik spreek, niet toevallig gaat het in zulke gevallen bijna altijd om zogeheten opzetdelicten, en ik moet dus wel de bedoeling gehad hebben u te beledigen of te smaden.

De intentie waarmee ik gebruik maak van mijn vrijheden telt dus ook. Ik ben vrij me uit te laten over uw allerheiligste huisjes, ook wanneer gaat over hete hangijzers als de zondagsrust, abortus, euthanasie, kinderbesnijdenis of de onverdoofde slacht, maar ik mag u daarbij niet opzettelijk beledigen. Dat u aanstoot neemt aan mijn opinies is uw probleem, wanneer ik u opzettelijk beledig dan is dat mijn probleem. Het al dan niet aanwezig zijn van de opzet te beledigen is het verschil tussen een mening en een belediging in een notendop.

Maatschappelijk debat

Wanneer iemand uitlatingen doet die in principe onder het strafrecht vallen, maar hij hij die uitlatingen doet om een maatschappelijk probleem aan te kaarten, is hij in beginsel niet strafbaar. Een piepjonge journaliste van Spunk! probeerde dat jaren geleden eens uit. De laatste veroordeling wegens majesteitsschennis stamt uit 2007, toen in de zomer van dat jaar een meneer Regillio A. “De koningin van Nederland is een hoer” riep en daarnaast een politieagent beledigde. Meneer A. werd veroordeeld vanwege de majesteitsschennis en de belediging van een politieambtenaar in functie. De boete bedroeg vierhonderd euronen.

De journaliste van Spunk! vond daar het hare van en besloot de veroordeling vanwege majesteitsschennis aan de kaak te stellen. Dat deed zij door zo’n zelfde tekst op een t-shirt te schrijven en met dat t-shirt aan op de Dam te gaan staan. Op een tweede T-shirt schreef ze “Alle moslims zijn geitenneukers” en ze vroeg voor haar reportage voorbijgangers welke van de twee teksten zij kwetsender vonden. Ze werd aangehouden, maar werd niet vervolgd vanwege haar intentie het publieke debat over de grenzen van de vrijheid van meningsuiting aan te zwengelen.

Ik vermoed dat het met het “Fuck de koning” van activist Abulkasim Al-Jaberi hetzelfde zal gaan. Ook hij riep zijn leus niet zo zeer om te beledigen maar in het kader van zijn activisme tegen Zwarte Piet.

Die afweging pakt overigens niet altijd zo positief uit. Misschien kunt u zich de onverkwikkelijke affaire Gregorius Nekschot nog herinneren?  Deze cartoonist (witte man alert!) bekritiseerde de islam en links Nederland met zijn tekeningen. Op grove wijze, dat moet ik daar wel bij zeggen. Hij werd op 13 mei 2008 aangehouden op grond van een aangifte die in 2005 tegen hem was gedaan door de Nederlandse imam Abdul-Jabbar van de Ven. Op 21 september 2010 besloot het Openbaar Ministerie de cartoonist niet te vervolgen, alhoewel het de cartoons wel strafbaar achtte. Anderhalve dag in voorlopige hechtenis was wel afdoende voor jarenoude tekeningen, zo vond men.

De ironie wil dat dezelfde imam Abdul-Jabbar van de Ven, die de drijvende kracht was achter de aangiften tegen cartoonist Gregorius Nekschot, op zijn beurt wel meende Geert Wilders een dodelijke ziekte toe te kunnen wensen en verheugd reageerde op de dood van Theo van Gogh, wiens ideeën hem niet aanstonden. Dat is iets dat ik wel heel vaak opmerk in discussies over het vrije woord; juist degenen die graag uitdelen hebben moeite met op hun beurt incasseren. Datzelfde geldt ook de heer Wilders, die de koran met Mein Kampf vergeleek, maar zelf met civiele zaken dreigt wanneer mensen hem op zijn beurt met Aldof Hitler vergelijken.

Vrijheid van religie

Foto: Brandon Robbins (Getty Images)

Het wordt echter nog veel ingewikkelder. Het begint een beetje op Animal Farm te lijken, maar het is in Nederland daarnaast zo dat some animals are more equal than others.

Artikel 6 van onze Grondwet bijvoorbeeld, levert voor gelovigen een verruiming op van de evenzeer grondwettelijke vrijheid van meningsuiting. Neem nu het Vrouwenstandpunt van de SGP. Of het proces (LJN AE1154, hoger beroep AF0667) tegen imam Khalil El Moumni. Dat maakte al duidelijk dat een gelovige wegkomt met beledigingen, waar een ongelovige voor veroordeeld zou worden, simpelweg door die te doen met een hand op een heilig boek. Imam El-Moumni zei op televisie dat “als de ziekte van de homoseksualiteit zich verspreidt, iedereen besmet kan raken. Daar zijn wij bang voor. Wie maken nog kinderen als mannen onderling trouwen en vrouwen ook?” Die uitlatingen zijn, aldus de rechter, op zich zelf genomen zodanig kwetsend voor personen met een homoseksuele gerichtheid dat die uitlatingen binnen het bereik van artikel 137c van het Wetboek van Strafrecht vallen. Omdat de man met die uitlatingen van zijn godsdienstige overtuiging kond deed werd hij echter vrijgesproken, want dan mag ‘t.

Daar heeft tot aan 1 februari 2014 het verbod op smadelijke godslastering tegenover gestaan, waarmee de gelovige medemens ook nog eens op meer bescherming door de wet mocht rekenen dan de niet-gelovige. Met het uit het Wetboek van Strafrecht schrappen daarvan kwam er gelukkig een einde aan die rechtsongelijkheid.

Overigens zie ik ook hier diezelfde trend van mensen die niet willen incasseren terwijl ze zelf wel uitdelen. In diverse ‘heilige’ geschriften staat heel wat aan onverkwikkelijke zaken over geweld, moordpartijen, verkrachting, slavernij, incest, roof, steniging, onderdrukking, gruwelijke straffen en volkomen zotte verboden. Niet zelden zijn ze kwetsend, beledigend of ronduit gevaarlijk waar het om ongelovigen gaat, om afvalligen, vrouwen en homoseksuelen bijvoorbeeld. Zouden die teksten op hun eigen merites beoordeeld worden, buiten de vrijheid van religie, dan zou een aanzienlijk aantal ervan zonder meer strafbare feiten opleveren.

Een absoluut Vrij Woord

Misschien moest ook die vrijheid van meningsuiting in Nederland maar absoluut worden, al was het maar om van het verongelijkt gezeur af te zijn. Ik ben het Nationaal Calimerocomplex beu en ik denk niet dat het afdwingen van enig fatsoen in het debat direct een taak voor de politie, het Openbaar Ministerie of de rechter is. Die hebben vast wel wat beters te doen.

Daarnaast, ik zou u geen strobreed in de weg willen leggen om te zeggen wat u werkelijk denkt, zo ik dat al kon. Al vind ik het vreselijk om te horen. Ik heb juist graag dat u uw mening maar gewoon uitspreekt, ook de meest onverkwikkelijke, want dan weet ik wat ik aan u heb. Van mij zou u de Holocaust mogen ontkennen wat u wilt, ook al is het de best gedocumenteerde misdaad tegen de mensheid. Iedereen heeft, ook weer wat mij betreft, volkomen het recht zich onsterfelijk belachelijk te maken. Toch?

Godsdienstwaanzin

Aan gekken geen gebrek. Of, zoals mijn oma zaliger al placht te zeggen: Er lopen er meer buiten dan er binnen zitten. Oma kon het weten, die maakte twee wereldoorlogen mee én ze heeft daarna jarenlang in het centrum van Rotterdam gewoond. Heerlijk op een terras, in het zonnetje gezeten, liet ze de parade van rare mensen aan zich voorbij gaan. Mensen kijken was haar hobby.

Het ligt waarschijnlijk aan mij, de media en het weer of het water – maar ik denk een aanmerkelijke stijging in de aantallen religieuze gekken te bespeuren. Ik wil u even lastigvallen met de oogst van een paar dagen.

Meest opvallend zijn natuurlijk de fanatici van de Islamitische Staat. Die lopen natuurlijk ook erg in de kijker, zo met hun gruwelijke onthoofdingsfilmpjes en de moord op Samira Saleh Al-Naimi.

Dichter bij huis is er onze eigen jeugd, waarvan een aantal zich geroepen voelt voor de jihad af te reizen naar Syrië, de Paradijsbestormers uit de polder.

Meneer Wilders, met zijn op bijna op religieuze wijze beleden afkeer van de islam, meen ik overigens ook wel in dit rijtje te kunnen plaatsen.

Ook in eigen land: Vandaag gaf mevrouw Lilian Janse van Vlissingse SGP een gek geluid.

VI Gij zult niet doodslaan
“Abortus is moord. Onder alle omstandigheden, behalve als het leven van de moeder in gevaar is. Ik begrijp de gemengde gevoelens wel – want wat nou als je bent verkracht, bijvoorbeeld? Ik geloof dat je dan alleen het kind in liefde kunt opvoeden. Dat kind is ook een deel van jou. Ik vind het, hoe dan ook, onvoorstelbaar dat je tegen God zou zeggen: ik hoef dit leven niet. Dat geldt dus ook voor euthanasie. Je sterft pas als God zegt dat het tijd is. Je mag genezing zoeken – in de Bijbel komen ook dokters voor – en als je ’s winters extra vitamine C neemt, zie ik niet in waarom je een baby niet tegen polio mag inenten, maar je mag niet zomaar zelf beslissen dat je leven wel lang genoeg heeft geduurd.
 

We mogen, volgens de Bijbel, wel besluiten om een einde te maken aan het leven van een moordenaar of een verkrachter. Van mij mag de doodstraf weer worden ingevoerd. Snel en niet extra pijnlijk of zo – het hoeft geen show op de markt te worden zoals in de Arabische wereld gebeurt. Ja, ook zíjn leven is van God gegeven, maar iemand die zulke gruwelijke dingen doet, heeft al zijn rechten verspeeld. Nu is het nog zo dat een zedendelinquent na een paar jaar al weer op straat staat, terwijl, bijvoorbeeld, de ouders van het verkrachte en gewurgde meisje in feite tot levenslang veroordeeld zijn. Dat druist in tegen elk gevoel van rechtvaardigheid. 

Het klinkt misschien hard, maar ik geloof dat ik – zolang ik het vreselijke lot van zijn slachtoffers maar in gedachten houd – zelf de beul zou kunnen zijn.”


Dat blijft een speciaal soort religieuze gekte, op je gods rechtersstoel klimmen. De doodstraf moet kunnen en mevrouw wil zelfs het beulszwaard ook nog zelf ter hand nemen, maar voor een verkrachtingsslachtoffer mag abortus geen optie zijn en voor een terminaal zieke, die alleen nog lijden te wachten staat, is euthanasie verboten. Je mag eigenlijk niet doodslaan maar soms toch wel, want mevrouws god zegt ‘t.

“Een vrouw kan volgens de Bijbel nu eenmaal geen dominee, ouderling of diaken worden. We mogen ook niet aanzitten bij vergaderingen van de kerk.”

Wat is dat toch met religieuzen en de discriminatie van vrouwen? Als vrouwen inmiddels toch al iets bewezen hebben, dan is het wel dat ze in het geheel niet onderdoen voor mannen. Ook niet op het intellectuele vlak.

In dezelfde categorie: In  Rome buigt sinds vandaag een commissie van 250 belegen mannen zich over onderwerpen als het gezin, seksualiteit, abortus, contraceptie, homoseksualiteit en echtscheiding. Zaken waar ze part noch deel aan hebben, als het goed is zijn de heren bisschoppen allemaal netjes celibatair. Namens de Nederlandse Rooms-Katholieke Kerk schuift kardinaal Wim Eijk, de aartsbisschop van Utrecht, aan. Dat is de man die in het verleden aan priesterstudenten gedoceerd moet hebben dat homoseksualiteit een “neurotische ontwikkelingsstoornis” is en homo’s elkaar niet kunnen liefhebben.

Vrouwen zijn natuurlijk niet uitgenodigd bij deze “raadgevende vergadering”, maar soit, wat weten die nou helemaal van gezinnen, seksualiteit en de liefde?

Afgelopen week maakte ook een groep ultra-orthodoxe joden stennis, vlak voor en tijdens een vlucht van New York naar Tel Aviv. Dit herrenvolk, een van Israëls minderheden, wil pertinent niet naast ‘vreemde vrouwen’ zitten. In Israël zijn er daarom “mehadrin” bussen en buslijnen. Vrouwen dienen achterin de bus in te stappen en mannen voorin. Busmaatschappij Egged, die voorziet in openbaar busvervoer, drijft een aantal van die sekse gesegregeerde buslijnen in de Charedische buurten van Jeruzalem. Deze vorm van openbare en geïnstitutionaliseerde discriminatie mag, zelfs van het Israëlisch Hoge Gerechtshof. Tenminste, zo lang de dames zich maar zonder geweld en zonder dwang naar de achterzijde van de bus laten bonjouren.

Eenmaal in het vliegtuig bleven de heren narrig in het gangpad staan. Ze probeerden van stoelen te ruilen en ze boden daarbij hun medepassagiers zelfs geld aan. Toen ze hun zin niet kregen zijn ze alsnog op de hen toegewezen plaatsen gaan zitten. Tot het vliegtuig was opgestegen, that is, toen begon het zeloot gezeur opnieuw.

Moet u zich eens voorstellen dat blanke passagiers zich zo gedragen hadden ten opzichte van gekleurde passagiers. Dat we gekleurde buspassagiers weer achterin de bus zouden laten plaatsnemen met als argument dat het prima is hen te discrimineren omdat god het zegt of omdat ze zich die discriminatie “vrijwillig” aan laten leunen.

Is het niet gewoon hoog tijd dat we religieus fanatisme definitief opnemen in de DSM-5?

Inpakken en wegwezen

Mag iemand dromen van een betere toekomst? Een betere wereld? Van een utopie?

Dat lijkt buiten kijf te staan, hè? “I Have a Dream” zei Martin Luther King 51 jaar geleden voor het Lincoln Memorial in Washington en zijn droom van gelijkheid en gelijke rechten dromen we nog. Althans, velen van ons. Wie denkt aan de burgerrechtenbeweging in de Verenigde Staten denkt aan Martin Luther King. Laten we wel zijn, gelijkwaardigheid en gelijke rechten, beoordeeld worden op je karakter en niet je looks, die filosofie van vreedzaam protest, what’s not to like?

Maar mag iemand ook dromen van een betere wereld wanneer hij meent dat in die betere wereld geen ruimte is voor mensen die anders denken dan hij? Van een monoculturele utopie, een communistische heilstaat of een kalifaat? Mag iemand met gelijkgezinden verlangend mijmeren over het invoeren van de sharia?

Aha. Betrapt. Dat doet me even slikken. Voltaire, Disputax, Voltaire! Ik had toch het “Ik verafschuw wat u zegt, maar ik zal uw recht om het te zeggen met mijn leven verdedigen” zo hoog in het vaandel staan? Dat prachtcitaat, dat ten onrechte aan Voltaire toegeschreven wordt maar het recht op vrije meningsuiting zo mooi verwoordt!

Die Gedanken sind frei. Denken, dromen, mijmeren – ik zou u geen strobreed in de weg willen leggen zo ik dat al kon. Ik heb zelfs graag dat u uw mening maar gewoon uitspreekt, ook de meest onverkwikkelijke, dan weet ik wat ik aan u heb.

Onze wetgever ziet dat laatste een klein beetje anders. Die vindt dat wij allemaal het recht op vrije meningsuiting hebben, máár behoudens ieders verantwoordelijkheid voor de wet. Die wet nu, stelt dat opruien, aanzetten tot haat, bedreiging, belediging, belediging van groepen mensen, aanzetten tot geweld, laster en smaad niet mogen. Daar liggen dus de strafrechtelijke grenzen van de vrijheid van meningsuiting.

Niet onredelijk, vind ik. Vanuit de samenleving gezien lijkt me dat redelijk en noodzakelijk en ik kan zeker niet zeggen dat die wettelijke omkadering van mijn vrijheid mijn mening te uiten me in de weg zit. Maar wat als dat wel zo zou zijn?

Inpakken en wegwezen

Lang geleden heb ik Nederland eens een poosje gelaten voor wat het was. Buurland België bood me een kans op een studie, die men me in Nederland bij voorbaat meende te moeten ontzeggen. Dat laatste deed een beetje zeer, want ik wist van kind af aan wat ik wilden worden. Ik had een droom, ook al was het maar een kleintje in vergelijking met die van meneer King. Tegen de goede adviezen van leraren in had ik mezelf daarom de ellende op de hals gehaald van een uitgesproken bètavakkenpakket. Na de havo deed ik, opnieuw tegen die adviezen in, het vwo. Het werd een martelgang, maar ik slaagde maar mooi wel. Met de hakken over de sloot weliswaar, maar hè, ik had al die betweters toch maar even een poepie laten ruiken!

Ik werd prompt uitgeloot. Teleurgesteld in Nederland vertrok ik, onbezonnen snotneus met mijn opgeblazen sense of entitlement, dus met goede moed naar het bourgondische België, waar de mensen me zo veel vriendelijker toeschenen dan in mijn eigen land. Twee jaar later kwam ik met hangende pootjes en een dramatische cijferlijst terug. Gebuisd. Een ervaring rijker en meerdere illusies armer.

Toch, spijt heb ik daar niet van. Ik ben plat op mijn bek gegaan, maar ik heb het in elk geval geprobeerd. Wanneer je het ergens niet naar je zin hebt, ontevreden bent of zelfs meent niet de kansen te krijgen die je verdient – dan ben je het aan jezelf verschuldigd te proberen die situatie te verbeteren. Heel zwart-wit, dat weet ik, maar vertrekken uit een onwenselijke situatie is altijd een optie. Tenminste, in ons vreedzame landje wel. 

Hier, waar het gras het groenst is

Mijn twee jaar durende aaneenrijging van desillusies had een groot voordeel: Ik leerde mijn beperkingen kennen én Nederland herwaarderen en nu, jaren later, besef ik me met regelmaat hoe goed ik het hier eigenlijk heb. Ben ik dankbaar dat ik in dit land geboren ben, waar ik in veiligheid, welvaart en vrijheid ben opgegroeid, als meisje dezelfde kansen kreeg als de jongens en waar ik gedegen onderwijs heb mogen genieten. Gewoon, met dezelfde rechten en plichten als u. Het land waar ik met mijn actief en passief kiesrecht een klein maar proportioneel vingertje in de pap heb.

Niet dat je hier alles zo maar cadeau krijgt, Nederland is geen land van melk en honing, geen Luilekkerland. De rivieren zijn niet van limonade en de gebraden ganzen vliegen niet zo je bakkes in, om het maar zo te zeggen. Daarvoor schijnt u zeven mijlen voorbij Kerstmis te moeten reizen.

Nee, mijn ouders hebben zich voor die welvaart het schompes gewerkt bijvoorbeeld en ze hebben ook jarenlang moeten sappelen. Dat heb ik op mijn beurt ook moeten doen en weet u? Dat is niet erg. 

Elders hebben maar zeer weinigen het beter. Elders hebben zeer velen het slechter. 

Syriëgangers

Daarom reageerde ik dan ook in beginsel wat laconiek op de berichten over Syriëgangers. Hè, wanneer je denkt daar gelukkiger te worden dan je hier ooit was – vooral gaan. Maar daar gaat het niet om. In Syrië woedt een vreselijke burgeroorlog. Miljoenen Syriërs zijn op de vlucht. Tienduizenden lieten het leven. Een derde van de bevolking heeft zelfs geen huis meer. Er wordt “etnisch gezuiverd” zoals dat zo mooi eufemistisch heet. Niet een land dus, waar je naartoe gaat om te settelen. Laat staan met een gezinnetje. Nee, er moet een ideologische strijd gevochten worden.

Minister Ronald Plasterk van Binnenlandse Zaken trad gistermorgen op in het televisieprogramma WNL Op Zondag. Wat hij te vertellen had was ontluisterend. In “een stuk of tien” Nederlandse gemeenten bevinden zich kleine groepjes van jihad-aanhangers. Het gaat om een paar honderd mensen die dat gedachtegoed echt aanhangen en duizenden sympathisanten.

Eng hoor!

Zo’n honderdveertig Nederlandse jongelui reisden al af naar Syrië en Irak om te vechten voor de Islamitische Staat (IS). Jonge mensen, zowel hoog- als laagopgeleid, die zich kennelijk in het geheel niet thuis voelen in onze democratische rechtstaat en deze graag inruilen voor een kalifaat. Vijftien van hen sneuvelden en naar verluidt zijn er dertig teruggekeerd.

Er zouden zelfs twee hele gezinnen zijn afgereisd, “om zich in Syrië aan te sluiten bij een jihadistische groepering”. Een van die gezinnen is vermoedelijk dat van Jermaine J. Hij is de broer van Jason W., die u vast nog wel kent van zijn aandeel in de Hofstadgroep. Hij moet drie minderjarige kinderen mee op sleeptouw hebben genomen. Dat vind ik vreselijk.

Veiligheidsdiensten hebben er nog een aantal in de peiling, dat ook naar Syrië af zou willen reizen. Hoeveel dat er zijn, dat wilde minister Plasterk niet vertellen.

De minister noemde dat “heel gevaarlijk”. Ze kunnen getraumatiseerd terugkomen. Ze kunnen daar allerlei vervelende technieken leren en die dan hier in de praktijk willen brengen. Net als de teruggekeerde Syriëganger, die een aanslag pleegde op een Joods museum in Brussel. Je moet er toch niet aan denken dat een koppensneller zoals Khalid K. zich doodleuk weer in Almere vestigt.

Doodeng natuurlijk en daar maken we ons allemáál zorgen over, het leeuwendeel van de Nederlandse moslims incluis. Die zorg wordt zo breed gedragen dat het zelfs de Rotterdamse burgemeester Ahmed Aboutaleb (PvdA) en wethouder Joost Eerdmans (Leefbaar Rotterdam) tot elkaar bracht in een gezamenlijk geschreven open brief in het dagblad Trouw. De heren zijn het eens:

“Wie oproept tot het afreizen naar oorlogsgebieden om de wapens op te pakken, pleegt verraad. Niet alleen aan de kernwaarden van onze democratie, maar ook aan zijn ouders, die juist naar het vrije en tolerante Nederland zijn gekomen of gevlucht om hun kinderen een goede toekomst te geven”.

De heren kaarten en passant nog even een kardinaal probleem aan: het ontbreekt Rotterdam aan juridische middelen om haatpredikers uit de VS en Groot-Brittannië tegen te houden. Die hebben geen visum nodig en kunnen ongehinderd Nederland binnenkomen.

Nu het kabinet toch bezig is met haar actieplan tegen jihadisme… daar wat tegen doen lijkt me een stuk productiever dan het rücksichtslos opslaan van de reisgegevens van alle Nederlanders. Iedere keer dat ons schrik aangejaagd wordt lijkt er aan onze privacy gemorreld te moeten worden en dat lijkt me nu ook weer niet de bedoeling.

Om nog maar niet te spreken van minister Opstelten, die deze gelegenheid aanpakte om in het openbaar te dromen van het buitenspel zetten van de rechter. Nee, zonder tussenkomst van die rechter wil hij graag eigenhandig paspoorten af gaan nemen van Syriëgangers. Et tu, Brute? Ook u heeft van onze rechtstaat af te blijven hoor!

Paspoort

Ahmed Aboutaleb riep voorts Nederlandse jihadgangers op hun paspoort bij hem te komen inleveren, want als je de Nederlandse grondwet verwerpt door met IS mee te willen vechten, dan verwerp je ook het Nederlandse paspoort. Tegen mensen die zeggen Nederland te verachten en niets te maken denken te hebben met haar grondwet zegt hij: “Wees dan een vent en kom maandag om half negen je paspoort bij mij inleveren”.

Hij heeft gelijk, vind ik. Wie zo weinig binding heeft met de democratische rechtstaat Nederland dat hij zich geroepen voelt zich in den vreemde in de gewapende strijd te mengen doet er beter aan Nederland helemaal de rug toe te keren. Mensen die het nodig vinden hun “broeders” te gaan helpen in de gewapende strijd. Lever je Nederlandse paspoort in.

Was u verbaasd trouwens, over die “broeders” achter de laatste link? Dat het geen moslims zijn? Desondanks toch honderden jongeren die de afgelopen jaren bij een vreemde strijdmacht leerden vechten?

Enfin. Vroegâh (u weet wel – toen alles beter was) raakten Nederlanders die in vreemde krijgsdienst traden vrijwel automatisch het Nederlanderschap kwijt en daarna was het nog maar de vraag of ze überhaupt nog in het land werden toegelaten. Vervelend, maar dan hadden ze maar niet onder andermans vlag de vechtjas uit moeten hangen. Daar is heel wat voor te zeggen en, zoals Dr. Phil zijn publiek graag voorhoudt; “If you choose the behavior, you choose the consequence”. Nu kunt u van die kalende Texaan zeggen wat u wilt, maar dat is een waarheid als een koe.

Uitgerekend democratie laat zich niet gewapenderhand opleggen, maar wanneer ze u niet zint bent u wel vrij haar de rug toe te keren.

Rest de vraag wat te doen wanneer de desillusie toeslaat? 

Rapportage Mensenrechten in Nederland 2013

Na het Jaarbericht Kinderrechten, dat op 17 juni jongstleden werd aangeboden aan de Vaste Kamercommissie van Veiligheid&Justitie, verschijnt vandaag jaarlijkse rapportage Mensenrechten in Nederland 2013. Deze rapportage wordt opgesteld door het College voor de Rechten van de Mens, een onafhankelijke toezichthouder op mensenrechten in Nederland.

Wie de moeite neemt de tweehonderd pagina’s tellende rapportage door te nemen zal op een aantal lelijke pijnpunten stuiten. Voor wie daar geen zin in heeft, wat high lights:

Discriminatie en non-discriminatie

Ik gooi maar meteen twee hoofdstukken uit de rapportage op een grote hoop. Discriminatie is dagelijkse praktijk. Het gebeurt in veel gevallen niet eens opzettelijk, maar het gebeurt. Zowel op basis van afkomst en cultuur als op basis van geslacht, leeftijd, handicap, seksuele gerichtheid en religie.

Uiteraard refereert de rapportage aan de hoogoplopende discussies over Zwarte Piet. Discriminatie komt op diverse gebieden voor; op de arbeidsmarkt, in het onderwijs, de media, het horeca-deurbeleid, in het politieke klimaat (“Minder Marokkanen. Minder, minder, minder!”) en etnisch profileren door de politie.

Het College voor de Rechten van de Mens gaat in haar rapportage nog even op zoek naar de oorzaak daarvan en van de allergische reactie die de gemiddelde Nederlander kennelijk geeft op de constatering dat iets discriminatoir zou zijn. Blanke autochtonen schieten nogal eens in een krampachtige ontkenning en zelfverdediging. We wanen ons tolerante inwoners van een tolerant gidsland en hebben er moeite mee wanneer die illusie doorgeprikt wordt. Dat herken ik ook in mijzelf, ik heb me in de discussie over Zwarte Piet bijvoorbeeld ook geroerd.

Zorgelijk vind ik de observatie van een opkomend “nativisme”, waarbij men als “native” of oorspronkelijke bewoner oudere en zwaarwegender rechten te hebben dan relatieve nieuwkomers.

Vrouwen worden nog altijd niet gelijk betaald voor gelijk werk en ook zwangerschapsdiscriminatie is gewoon gemeengoed. Kom op zeg, Nederland, dat is structurele discriminatie van de helft van de populatie!

Transgenders komen er het bekaaidst vanaf, voor hen is zelfs niets voorzien in de Algemene Wet Gelijke Behandeling.

Nationale implementatie en infrastructuur

Een lang verhaal kort: Mensenrechten staan nog te laag op de agenda’s van onze Rijksoverheid en de gemeentes. Beleid zou vaker en beter aan mensenrechten getoetst moeten worden. Een gemeente die huishoudelijke hulp wegbezuinigt waardoor een hulpbehoevende niet langer zelfstandig kan wonen tast het recht op wonen en het recht op sociale bescherming van die hulpbehoevende aan.

De rapportage is ook kritisch over de opkomende participatiesamenleving. Participatie is prachtig en een teken van een overheid die burgers ziet als volwaardige, zelfredzame en autonome eigenboontjesdoppers. Het is wel een struikelblok voor hulpbehoevenden die om te beginnen al geen geschikt sociaal netwerk hebben waarop zij een beroep kunnen doen.

Rechtspleging en rechtsmiddelen

Om de doorlooptijden van eenvoudige rechtszaken te bekorten is de ZSM-werkwijze ingevoerd. De officier van Justitie kan daarbij een strafbeschikking opleggen en doet daarbij wat eigenlijk aan de rechter is voorbehouden. Een verdachte hoeft daar niet mee akkoord te gaan en kan zo alsnog toegang krijgen tot een onpartijdige en onafhankelijke rechter. Voorwaarde daarbij is dan wel dat die verdachte juist en volledig geïnformeerd wordt over de mogelijkheden tegen die strafbeschikking in te gaan en over zijn recht op rechtsbijstand.

Nog een lang verhaal kort: Bezuinigingen op de (gesubsidieerde) rechtsbijstand vormen een direct gevaar voor het recht op toegang tot een rechter en het recht op een eerlijk proces.

Waarborgen rond vrijheidsbeneming

Het College voor de rechten van de Mens maakt zich zorgen om een conceptwetsvoorstel dat het mogelijk moet maken dat verdachten, die nog niet onherroepelijk zijn veroordeeld en wiens schuld dus nog niet onomstotelijk vaststaat, toch alvast de gevangenis in kunnen verdwijnen.

Mensen blijken in Nederland regelmatig onterecht of te lang in voorlopige hechtenis te zitten. Dat is niet alleen in strijd met de mensenrechten, we betalen ons ook blauw (11,1 miljoen euro!) aan schadevergoedingen. Rechters maken simpelweg te weinig gebruik van bestaande alternatieven op die voorlopige hechtenis.

Het ergst van alles: Driekwart van de strafrechtelijk opgesloten kinderen in justitiële jeugdinrichtingen zit daar in voorarrest, van hen is dus nog niet bekend of ze terecht vast zitten.

Migratie en mensenrechten 

In 2013 zaten toch nog dertig kinderen in vreemdelingenbewaring of grensdetentie en hoe we dat ook wenden of keren, kinderen horen daar per definitie niet in thuis. Dit jaar worden er maatregelen ingevoerd die dat geheel onmogelijk moeten maken.

Vreemdelingen worden na binnenkomst eerst twee weken onder een zwaar verblijfsregime ondergebracht, onnodig, want een lichter en minder vrijheidsbeperkend regime in gewoon voorhanden. Wie in vreemdelingendetentie verblijft ondervindt ook nog eens onnodig veel drempels wanneer hij medische hulp nodig heeft.

Vreemdelingen die Nederland moeten verlaten maar dat niet kunnen, bijvoorbeeld omdat het land van herkomst niet meewerkt, hebben geen toegang tot basale voorzieningen zoals onderdak en voedsel. Zieke vreemdelingen worden teruggestuurd naar hun thuisland, terwijl we van tevoren al weten dat zij daar niet de ziekenzorg zullen krijgen die ze nodig hebben.

Privacy

Nederlandse en Amerikaanse inlichtingen- en veiligheidsdiensten verzamelden en analyseerden vorig jaar op grote schaal onze gegevens. De wetgeving die ons tegen een dergelijke inbreuk in onze persoonlijke levenssfeer moet beschermen is verouderd en houdt geen rekening met alle technische vooruitgang op dat gebied.

De Nederlandse diensten vertrouwen daarnaast buitenlandse diensten op hun blauwe ogen dat zij zich daarbij wel aan de mensenrechten zullen houden en dat is in de praktijk hoogst onverstandig gebleken.

Uitbreidingen in cameratoezicht verdienen het ook uitermate kritisch te worden bekeken en dan met name de inzet van mobiele camera’s en drones, die nog een veel grotere inbreuk op onze privacy zijn.

Door de voorgenomen decentralisatie zullen gemeentes vaker en meer van onze gegevens met elkaar uit gaan wisselen, zo vreest het College. Er moet een wettelijke garantie ingebouwd worden dat die uitwisseling wel ondubbelzinnig, vrijwillig en in overeenstemming met de Wet Bescherming Persoonsgegevens gebeurt.

Huwelijk en privé- en gezinsleven

Een grote vooruitgang werd vorig jaar geboekt in wetgeving die het privé- en gezinsleven beschermt van ouderparen van gelijk geslacht. Lieden die geen huwelijken willen voltrekken tussen paren van gelijk geslacht zijn (eindelijk!) niet meer benoembaar als trouwambtenaar.

Transgenders die hun gegevens bij de burgerlijke stand willen veranderen moeten daarbij een verklaring van een deskundige overleggen, die daarin verklaart over de “duurzaamheid van de wens van de transgender”. Dat staat in potentie op gespannen voet met het recht op zelfbeschikking.

De gaswinning in Groningen kan de veiligheid en het leefmilieu van de Groningers aantasten en daarbij wordt hun recht op bescherming van het privé- en gezinsleven aangetast. De overheid heeft in deze kwestie te weinig oog voor dat mensenrecht, zowel bij de afhandeling van reeds ontstane schade als bij haar besluitvorming omtrent de gaswinning.

Lichamelijke en geestelijke integriteit

Huiselijk geweld staat hoog op de agenda en dat is maar goed ook want het komt op grote schaal voor. Nederland maakt zich op om het Verdrag van Istanbul, over geweld tegen vrouwen en huiselijk geweld in het algemeen, te ratificeren. Dat duurt echter wel erg lang en Caribisch Nederland laat het daarbij zelfs helemaal afweten.

Mensenhandel

Voor slachtoffers van binnenlandse mensenhandel, en dan vooral meisjes, is te weinig passende opvang en zorg. Jeugdzorg heeft zelfs onvoldoende kennis in huis om deze slachtoffers te herkennen. Tijdens de rechtsgang is een schadevergoeding voor slachtoffers als onderdeel van het vonnis nog altijd een ondergeschoven kindje.

Minder bekende vormen van mensenhandel, zoals gedwongen bedelen en gedwongen criminaliteit, dienen beter in kaart te worden gebracht. Al wat we weten is dat deze vormen in ruime mate naast seksuele uitbuiting bestaan, maar concrete cijfers zijn er niet.

Bedrijven en mensenrechten 

Bedrijven hebben wat mensenrechten betreft net zo goed hun verantwoordelijkheden. Te hoge werkdruk, slechte arbeidsomstandigheden, gezondheidsschade, ongewenste intimiteiten, onderbetaling en al wat dies meer zij kunnen een inbreuk op de mensenrechten vormen. Er is nog te weinig aandacht voor moderne slavernij. De regering heeft vorig jaar het Nationaal Actieplan Bedrijfsleven en Mensenrechten aan de Tweede Kamer gepresenteerd, maar hoe dat verder in de praktijk vorm moet gaan krijgen is nog volledig onbekend.

Arbeid en sociale zekerheid

Discriminatie op de arbeidsmarkt gebeurt, op kleur, leeftijd, geslacht, handicap enzovoorts, en vooroordelen en stereotyperingen onder werkgevers spelen daar een rol in.

Huishoudelijk werkers hebben binnen het sociaal en arbeidsrecht een minder gunstige positie dan andere werknemers.

Gemeenten mogen bijstandgerechtigden tot een tegenprestatie verplichten, maar niet om het werk te doen van mensen in functies die zijn wegbezuinigd en niet ten faveure van private partijen. Ook die bijstandgerechtigden hebben gewoon recht op billijke en eerlijke arbeidsomstandigheden en gelijk loon.

Gezondheid en zorg

Zorg moet toegankelijk, beschikbaar en van goede kwaliteit zijn. Niets minder.

Het college maakt zich daar zorgen over, meer bepaald de ouderenzorg en de zorg voor mensen met een verstandelijke beperking. In de laatste branche constateert het misstanden met een structurele aard; lichamelijke integriteit, privacy en rechtsbescherming van patiënten zijn in het geding.

Er is nog altijd te weinig garantie dat onze persoonlijke gegevens en het medisch beroepsgeheim naar behoren worden beschermd bij het delen van onze medische gegevens. Gelukkig zei ik ‘nee’ tegen het elektronisch patiënten dossier en heb ik duidelijk aangegeven dat mijn gegevens niet gedeeld mogen worden.

Onderwijs en mensenrechteneducatie

Mbo-studenten met een beperking ondervonden vorig jaar problemen bij toegang tot een opleiding en het vinden van een stageplaats, terwijl zij toch echt recht hebben op een gelijke behandeling en passend onderwijs.

Educatie over onze mensenrechten staat nog steeds niet in de kerndoelen van het onderwijs.

Levensstandaard 

Er zijn nog altijd groepen mensen die in armoede leven en die niet of nauwelijks in hun levensonderhoud kunnen voorzien. Het aantal daklozen is toegenomen en meer mensen zijn afhankelijk van de voedselbank. Een derde van alle armen zijn kinderen en jongeren onder de achttien jaar. Het huidige armoedebeleid is niet gestoeld op de mensenrechten en er is weinig oog voor de beschadigende gevolgen van armoede.

Caribisch Nederland 

Armoede is hier het grootste probleem. Het gemiddeld inkomen is er lager, de gemiddelde kosten voor levensonderhoud hoger. Het gemiddeld opleidingsniveau is laag en met de werkgelegenheid is het somber gesteld. Huiselijk geweld is een veelvoorkomend probleem. De detentieratio is relatief hoog, mede omdat er geen oog is voor alternatieven op vrijheidsstraffen.

Lieve Minister Timmermans

Ik heb begrepen dat u inmiddels een van uw hogere ambtenaren naar Saoedi-Arabië gestuurd heeft en u zelfs voornemens bent er zelf naartoe af te reizen. Dat alles om de plooien in de Saoedi-Arabische vlag glad te strijken die de stickeractie van meneer Wilders teweeg heeft gebracht.

Op de stickers van meneer Wilders, die hij in november van het vorige jaar al presenteerde, staat in Arabisch schrift de anti-islamitische boodschap “De islam is een leugen, Mohammed een crimineel en de Koran gif” – of woorden van gelijke strekking, ik ben het Arabisch niet machtig dus ik verlaat mij hier op de vertaling van anderen.

De sticker, groen met witte letters, lijkt op de Saoedi-Arabische vlag. Op die vlag, ook groen met witte belettering, staat de islamitische geloofsbelijdenis: “Ik getuig dat (er) geen godheid is (dan) alleen God en ik getuig dat Mohammed de gezant van God is.” Of, alweer, woorden van gelijke strekking.

Meneer Wilders maakt met zijn sticker de islamitische profeet en godsdienst belachelijk en misbruikt daarbij de nationale vlag van Saoedi-Arabië. Dat is onaardig van meneer Wilders en onfatsoenlijk bovendien, vond ik, maar hij is vrij zijn mening te uiten en vlagschennis is in Nederland in het geheel niet strafbaar.

Daarnaast moet hij die sticker in een enveloppe van de Tweede Kamer naar de Saoedische ambassade in Den Haag gestuurd hebben en daar heeft men kennelijk een half jaartje op dit affront moeten zouten. Inmiddels is de spreekwoordelijke kogel door de moskee en is men beledigd. Zo beledigd dat men een handelsboycot overweegt.

Daarmee krijgt meneer Wilders zijn zin, want dat de Saudi’s er uiteindelijk het hunne van zouden denken kon hij op zijn vingertjes natellen natuurlijk. Dat was de bedoeling ook, daar hoeven we ons geen illusies over te maken. Nu mogen de Saudi’s op hun beurt natuurlijk van meneer Wilders vinden wat ze willen, maar dat dreigen met een handelsboycot is natuurlijk aperte nonsens. Voor zulke dwingelandij, uitgerekend van dit land, zouden we doof moeten blijven.

Volgens u, beste meneer Timmermans, “is er officieel er nog altijd géén sprake van een handelsboycot door Saoedi-Arabië” maar hoort u wel verhalen van “steeds meer Nederlandse bedrijven die geen contracten krijgen en dat hun samenwerking met de Saoedi’s niet doorgaat”. U vreest voor dat handelsboycot en dat begrijp ik best. Money makes the world go round en in dit geval gaat het om meer dan twee miljard exporteuronen.

Toch zou ik u willen vragen gewoon fijn thuis te blijven.

U geeft zelf aan dat Nederland al jarenlang met Saoedi-Arabië praat over de mensenrechten in dat land, maar dat “deze dialoog door de actie van Wilders vrijwel onmogelijk is geworden”. Om dit gevoelige onderwerp weer ter sprake te kunnen brengen is het volgens u “eerst nodig om ‘de rotzooi van Wilders’ op te ruimen”.

Laat de Saudi’s nu eerst hun eigen rotzooi maar eens opruimen alvorens handel met hen te willen drijven. Mensenrechtenschendingen zijn er aan de orde van de dag en daar hebben die jarenlange conversaties duidelijk weinig tot niets aan veranderd.

In Saoedi-Arabië werd blogger en oprichter van de Saoedische website “Vrije Saoedische Liberalen” Raif Badawi op 30 juni 2013 nog veroordeeld tot 600 zweepslagen en zeven jaar gevangenisstraf wegens belediging van de islam. Op zijn website werd namelijk kritiek gegeven op de rol van religie in de Saoedische samenleving en werden religieuze leiders bekritiseerd. Badawi had kritiek op de religieuze politie voor het schenden van mensenrechten en erger nog; Raif Badawi had het gore lef om te vinden dat moslims, christenen, joden en atheïsten gelijkwaardig aan elkaar zijn en haalde zich daarmee de toorn van een islamgeleerde op de hals. Raif Badawi is een van velen.

Mensenrechtenverdedigers worden vervolgd en gestraft, mensen worden er zonder aanklacht jarenlang opgesloten, vrouwenrechten worden er systematisch geschonden, vreemdelingenhaat tiert er welig, er wordt gemarteld en men bedient zich er van uitermate wrede straffen. Vrijheid van religie is non-existent, op afvalligheid staat de doodstraf. Het is het enige land ter wereld dat nog aan koppensnellen doet, bij voorkeur en plein public. Nieuwe wetten verklaren atheïsten er tot terroristen.

Lieve Minister, u hield vorige week nog een fel betoog tegen antisemitisme en racisme in Europa. U maakte zich boos om antisemitisme en de uitlatingen door politici van rechts-populistisch pluimage. Volgens u bedreigen antisemitisme, racisme, discriminatie, islamofobie, antigevoelens tegen religie of antigevoelens tegen mensen die ervoor kiezen geen religie te hebben  “het Europese project” en de strijd tegen zulke sentimenten moet ons veel waard zijn.

Is dat dan alleen in Europa of is twee miljard exporteuronen gewoon te duur?

Wanneer die strijd u werkelijk zo veel waard is, blijf dan thuis. Boycot Saoedi-Arabië.

Put your money where your mouth is.

Stenen des aanstoots

Vorige maand schreef ik over de website DeWareReligie.nl en het verhaal dat zij bracht over een moslima-in-niqaab, die mishandeld zou zijn op het perron van station Hollands Spoor. Een verhaal dat zij zich kort daarna genoodzaakt zag te rectificeren. Kennelijk is de negatieve aandacht voor dat platform goed bevallen, want gisteren gooide men er nog maar eens wat olie op het vuur, dat ook meneer Wilders zo graag brandende houdt.

Iemand die zich Abu Suhayb en columnist noemt schreef een open brief aan de ouders van de in Jemen ontvoerde journaliste Judith Spiegel en haar echtgenoot Boudewijn Berendsen. Het stel werd door een groep gewapende mannen in huis aangevallen, wordt sindsdien vastgehouden en heeft in een video om hulp gevraagd.

Het in die video genoemde ultimatum is stil voorbij gegaan en er is sindsdien niets meer van het koppel vernomen. Naar verluidt willen de ontvoerders tien miljoen euro voor de vrijlating van het ongelukkige stel. Dat mag geen verrassing heten, ontvoeringen zijn in Jemen een bepaald weinig ideologische miljoenenbusiness. Judith Spiegel was zich daar bewust van.

In Jemen zelf nemen steeds meer mensen, waaronder vooraanstaande Jemenieten, het voor mevrouw Spiegel en haar man op. Nobelprijswinnares Tawakkol Karman brak een lans voor hen. Men lijkt zich inmiddels te gaan beseffen hoe slecht die ontvoeringen zijn voor de Jemenitische reputatie.

Geert Wilders

De “columnist” zit met een van de laatste tweets van Geert Wilders in zijn maag. Ter ere van het vijfentwintig jarige jubileum van Al Qaida schreef deze “25 jaar Al Qaida terreur in de naam van een krankzinnige krijgsheer/pedo. Maar beschaving wint altijd van barbarisme”.

Ironisch genoeg onderschrijft meneer Wilders daarmee dat de beschaving nog wel even te gaan heeft, alvorens we victorie kunnen kraaien. Ik blijf me ook verwonderen over de hoeveelheid vilein venijn dat in koud 140 lettertekens gegoten worden kan. Soit, de man mag, zij het binnen de kaders van de wet, zeggen wat hij wil en dat is hoe dan ook een groot goed.

Infantiel

Enfin, men acht de profeet alweer geschoffeerd en dat kan natuurlijk niet. Abu Suhayb voelt zich wel heel erg door Geert Wilders gekrenkt en haalt op zijn beurt eens even lekker uit naar de ouders van Judith Spiegel en Boudewijn Berendsen.

Dat is een infantiele manier om agressie af te reageren, misschien dat Abu Suhayb er een volgende keer beter aan doet die naar een geschikter vervangobject, een boksbal bijvoorbeeld, te verplaatsen.

Met een verwatenheid en melodrama waar Geert Wilders nog een puntje aan kan zuigen wijst hij de bezorgde ouders op hoe slecht men in de islamitische wereld op zulke uitlatingen reageren kan. Daarbij gaat hij zelfs zo ver als de rellen om de zogeheten Mohammed-cartoons aan te halen.

Cartoons

Die cartoons, hoe zat dat ook al weer? Dat is toch ook alweer een jaar of zeven, acht geleden.

In Denemarken durfde destijds geen enkele illustrator het nog aan om een eenvoudig en onschuldig kinderboekje over profeet Mohammed van leuke plaatjes te voorzien, simpelweg uit angst voor represailles. De Jyllands-Posten, een Deens dagblad, besloot op die actualiteit in te haken met een artikel over zelfcensuur en de vrijheid van meningsuiting. Daarbij drukte ze een twaalftal satirische spotprenten af.

Kort na publicatie werden de journalisten telefonisch met de dood bedreigd. Een Deense moslimorganisatie Islamisk Trossamfund eiste excuses van de krant, die dat uiteraard weigerde. Er volgde nog een vreedzame protestdemonstratie voor het kantoor van Jyllands-Posten en daar bleef het in eerste instantie bij. Zes van de spotprenten werden weliswaar nog in een Egyptisch dagblad afgedrukt, maar geen haan die er nog naar kraaide.

Dan brengen vijf Deense moslims een bezoekje aan Egypte, met een kleine collectie cartoons waar ze een aantal eigen maaksels aan hebben toegevoegd, waaronder onder andere een prent van Mohammed als demonische pedofiel en een bewerkte foto van een man met een varkenssnuit, die ook Mohammed zou voor moeten stellen. Althans, dat claimt het illustere vijftal. Later blijkt het een foto te zijn van een Fransman, die meedoet aan een folkloristische competitie schreeuwen-als-een-varken.

Ook Libanon, Syrië, Marokko en Algerije worden met zo’n bezoekje vereerd en tijdens dat gezellige samenzijn wordt driftig met de tekeningen gewapperd. Langzaamaan begint dan de hysterie. Van handelsboycots, ambassades die in het beste geval gesloten en in het slechtste geval gebrandschat worden, pogingen tot aanslagen, op onder andere cartoonist Kurt Westergaard, tot heuse volksoplopen waarbij uiteindelijk zelfs doden vallen.

Tegen die tijd leiden de cartoons, en dan met name de door ons illustere vijftal zelfverzonnen platen, een eigen leven en is iedereen vergeten dat de Deense cartoons nooit getekend zijn met het oogmerk moslims te beledigen.

Oprechte kritiek te berde brengen is iets heel anders dan simpelweg willen beledigen, maar ook aan die nuance ging men voorbij. Wanneer de Islam misbruikt wordt om geweld te billijken mag dat best gezegd worden en zulks benoemen is op generlei wijze beledigend voor de Islam. Dat ’t de misbruiker tegen het zere been is, dat is weer een tweede.

Spijt

De ironie wil dat een van deze reislustige Deense moslims deze week zijn spijt betuigde over zijn aandeel in deze kwestie. Deze meneer, Ahmad Akkari, stelde daarbij zelfs dat Jyllands-Posten het volste recht had de gewraakte spotprenten af te drukken en bood in persoon zijn excuses aan Kurt Westergaard aan.

“I want to be clear today about the trip: It was totally wrong,” Akkari told The Associated Press this week. “At that time, I was so fascinated with this logical force in the Islamic mindset that I could not see the greater picture. I was convinced it was a fight for my faith, Islam.”

In dat licht bezien mogen we misschien in onze handjes knijpen dat meneer Suhayb zijn agressie in het geschreven woord afreageert. De columnist lijkt volkomen overtrokken reacties op onwelgevallige uitlatingen wel logisch te vinden. Daarbij schetst hij zelf een beeld van een gewelddadige mondiale moslimgemeenschap, die in reactie op de woorden van Wilders automatisch onschuldige derden naar het leven zal staan.

“Er zijn mensen voor minder onthoofd. Jullie kinderen, die in handen zijn van Al Qaida, zullen zonder twijfel de grootste slachtoffers zijn van de invulling van vrijheid van meningsuiting die Geert Wilders geeft.”

Met zulke vrienden heeft de Islam geen vijanden nodig.

De legende van de Kapers

Na Batavia’s Graveyard ben ik direct in de volgende historische roman begonnen want o, wat houd ik toch van dit genre. Van De legende van de Kapers van Jane Johnson heb ik, zo mogelijk, nog meer genoten. Het boek speelt zich deels in het heden af en deels in de zeventiende eeuw, slechts drie jaar voordat de Batavia schipbreuk leed. In het raamwerk van een lekker weglezend hedendaags avontuur vertelt Johnson ons van de Barbarijse kapers.


Het boek
Op de avond dat de minnaar (en de man van een van haar beste vriendinnen) van Julia Lovat de relatie met haar verbreekt geeft hij haar een oud boek cadeau bij wijze van afscheidsgeschenk. Het is De trots van de naaldkunstenares en op het oog is het een boekje over borduurwerk. Tussen de regels ontdekt Julia echter het verhaal van Catherine Tregenna, die in het boek een dagboek heeft bijgehouden.

De jonge Catherine leefde in het Cornwall van de zeventiende eeuw en was een begenadigd borduurster. Zij kreeg De trots van de naaldkunstenares ook van een man, haar neef Robert aan wie ze, tegen haar zin, beloofd was. Op een zomerse zondagmorgen in 1625 woonde Catherine een kerkdienst bij en stormde er plots een groep Barbarijse zeerovers de kerk binnen. Zij ontvoerden de kerkgangers, zestig mensen in totaal, mannen, vrouwen en kinderen, en de kapers namen hen mee naar het Marokkaanse Salè om hen daar als slaven te verkopen.


Julia raakt geïntrigeerd door het verhaal van Catherine en reist, op zoek naar de afloop van dat verhaal, af naar Marokko. Michael ondertussen, heeft spijt van zijn gift en niets gaat hem te ver om het boek terug te krijgen.  

De legende van de kapers is een vlot geschreven boek, heerlijk spannend. Uit de beschrijvingen van het kleurrijke, exotische Marokko en haar inwoners, in het heden en tijdens de hoogtijdagen van de Barbarijse kapers, proef je de liefde voor het land bij de schrijfster. De welig tierende slavenhandel in die regio en het schrikbewind dat de Barbarijse kapers destijds over de Middellandse Zee voerden is een stuk onderbelichte geschiedenis, die door Jane Johnson virtuoos tot leven wordt gebracht.
Al sinds de kruistochten voeren kapers en zeerovers uit Marokkaanse havens als Salè uit om handelsschepen buit te maken, kustdorpen te overvallen en slaven te verkrijgen. De kusten van Spanje, Italië, Zuid-Frankrijk, Ierland tot aan die van IJsland aan toe werden door de kapers “bezocht” en zo ook de eilanden van de Caraïbische zee. Ook Nederland deden ze aan. In totaal moeten ze meer dan een miljoen, vooral christelijke, slaven gemaakt hebben.

Dat is bijna weinig, als je het vergelijkt met bijvoorbeeld de naar schatting
elf miljoen Afrikanen die door de Engelsen, Fransen en Nederlanders onder erbarmelijke omstandigheden over de Atlantische Oceaan werden vervoerd. Ook de Arabische Afrikaanse slavenhandel was beduidend groter van schaal, die vanaf de zesde eeuw na Christus ergens tussen de vijftien en achtentwintig miljoen mensen moet hebben betroffen. Nochtans vind ik het verwonderlijk hoe de Barbarijse slaven bijna vergeten lijken te zijn.


Onder de Barbarijse kapers bevonden zich na het midden van de zestiende eeuw ook veel Europeanen, veelal renegaten en onder deze renegaten bevonden zich tientallen Nederlanders. Zo was er Suleyman Reis, die eigenlijk Ivan Dirkie De Veenboer heette, en diens rechterhand Jan Janszoon (de de naam Murad Reis aannam). Een andere bekende is Simon de Danser, die in tegenstelling tot De Veenboer weigerde zich tot de islam te bekeren en daarom de bijnaam “Kapitein Duivel” kreeg.


Een van Nederlands zeehelden, Michiel de Ruyter, ging tussen 1661 en 1663 het conflict aan met de Barbarijse zeerovers en hij wist hen een verdrag af te dwingen. Dat verdrag was echter geen lang leven beschoren. Het duurde tot na de napoleontische oorlogen eer men een einde wiste te maken aan de Barbarijse kaperactiviteiten. De Britse marine bombardeerde in 1816 samen met zes Nederlandse schepen een van de laatste kapersnesten, Algiers. Nadat Frankrijk het gebied in 1830 bezette kregen de kapers eenvoudig weg de gelegenheid niet meer zich opnieuw te organiseren.
Sindsdien zijn ze geschiedenis, die Barbarijse kapers.

Het altaar van de PVV

Dat Geert Wilders vervolgd wordt hebben we geen van allen kunnen missen. Zijn rechtzaak wordt immers live uitgezonden en breed in de pers uitgemeten – om nog maar niet te spreken van het misbaar dat de heer Wilders er zelf over maakte. Zo was de uitspraak van het Amsterdams gerechtshof, dat Geert Wilders vervolgd moest worden om gedane uitspraken, naar ’s mans bescheiden mening een “aanslag op de vrijheid van meningsuiting”. Sterker, diezelfde vrijheid van meningsuiting dreigde door dat proces “geslachtofferd te worden op het altaar van de islam”.

De man, die in 2005 de beruchte Deense cartoons over profeet Mohammed op zijn site plaatste, om “op te komen voor de vrijheid van meningsuiting en de Denen een hart onder de riem te steken”, in 2009 verklaarde dat de vrijheid van meningsuiting hem heilig was en hij voor die vrijheid vechten zou, wist zich lijdend onderwerp van een politiek proces. Een van de uitspraken, waar Geert Wilders zich nu bij de rechter voor verantwoorden moet, luidde; “De kern van het probleem is de fascistische islam, de zieke ideologie van Mohammed zoals neergelegd in de islamitische ‘Mein Kampf’: de koran”.

Uitgerekend de vergelijking van de koran met Hitler’s Mein Kampf werd door het Hof in zo’n mate beledigend geacht, dat het toetsing door de rechter noodzakelijk achtte. Het verweer van Geert Wilders, dat zijn voorgenomen vervolging de vrijheid van meningsuiting in gevaar zou brengen, werd door het Hof terzijde geschoven. Die vrijheid kent immers het voorbehoud “behoudens ieders verantwoordelijkheid voor de wet” en de heer Wilders werd achteraf vervolgd voor uitspraken die hij in alle vrijheid had kunnen doen. Wanneer dan blijkt dat dergelijke uitspraken buiten de kaders van de wet vallen, kun je dus alsnog vervolgd worden.

Het Gerechtshof Amsterdam beval Geert Wilders te vervolgen wegens het aanzetten tot haat en discriminatie.

Wanneer in 2008 een lesbrief verschijnt waarin de film Fitna bijna vergeleken wordt met Mein Kampf reageert de PVV echter in haar kuif (no pun intended) gepikt en de organisatie van de Dag van Respect biedt gevoeglijk haar excuses aan. De gewraakte zin; “De film Fitna van Geert Wilders of het boek van Mein Kampf van Adolf Hitler, zijn gebaseerd op eenzijdige denkbeelden”. Na klachten van de PVV en op aandringen van staatsecretaris Sharon Dijksma werd de lesbrief gerectificeerd.

Ook wanneer Geert Wilders zelf figureert in een cartoon, op de website van de VARA, is hij ook not amused. Hij dreigt geen acte de présence te geven bij het lijsttrekkersdebat wanneer de VARA de spotprent niet verwijderd wordt. Kennelijk liggen de zaken anders wanneer je zèlf slachtoffer bent van een dergelijke vergelijking.

Historicus Thomas von der Dunk, de man van het mudje hete aardappelen en de obligate lederen broek, wordt vervolgens zelfs ronduit gecensureerd na een overleg met PVV-partijbons Hero Brinkman. “De vertegenwoordigers van CDA en VVD vertelden me dat er in Von der Dunks lezing een aantal partijpolitieke passages stonden die niet positief waren voor de PVV. Ik heb toen gezegd: als jullie deze antisemiet Von der Dunk een podium geven om zich tegen de PVV af te zetten, zal ik hem niet alleen in het debat bij de enkels afzagen, maar dan is het misschien ook de laatste Willem Arondéus Lezing geweest”, aldus Brinkman.

De Willem Arondéuslezing wordt gevoeglijk afgezegd. Hero Brinkman, bepaald geen onbeschreven blad, legt kennelijk nogal wat gewicht in de schaal.

Saillant detail is dan wel dat de CDA- en VVD-leden van de Noordhollandse Statenwerkgroep, die de Arondéuslezing organiseert, zelfs zo ver meenden te moeten gaan als het ten onrechte gebruiken van de namen van hun collegae (van respectievelijk GroenLinks, de PvdA en de SP) bij het ondertekenen van de brief, waarin die lezing werd afgeblazen.

Dan opeens is daar nu de Haagse schrijver Karel Kanits, die op zijn beurt Geert Wilders heeft vergeleken met Adolf Hitler en de PVV-voorman op het Bevrijdingsfestival in Den Haag “een geblondeerde führer” noemde. De PVV-fractie reageert direct ontstemd, verslijt Kanits voor “brulboei” en meent dat gewraakte vergelijking “goor en laag” is. Op hoge poten eist men excuses van Kanits én nodigt men de schrijver uit voor een bezoekje aan concentratiekamp Auschwitz. Kanits heeft laten weten niet van zins te zijn zijn excuses aan te bieden en beroept zich op zijn vrijheid te mogen zeggen wat hij vindt.

Gelijk heeft hij. De vrijheid van meningsuiting mag immers evengoed niet geslachtofferd worden op het altaar van de PVV.