Slava Raškaj

Slava Raškaj, zelfportret 1898

Vandaag is de geboortedag van Slava Raškaj, een vrouw wier naam u naar alle waarschijnlijkheid onbekend is omdat zij een vergeten kunstenares is en dat, lief publiek, verdient remedie.

Op 2 januari 1877 kwam zij ter wereld als Friderika Slavomira Olga Raškaj. Ze werd in Ozalj geboren, een plaats in het toenmalige Oostenrijk-Hongerije en het hedendaags Kroatië. Ze bleek doof.

Haar moeder had een hoge functie bij de plaatselijke posterijen en schilderde in haar vrije tijd. De liefde voor het schilderen heeft zij overgebracht op haar twee dochters Slava en Paula. De beide meisjes zouden hun leven lang blijven schilderen.

Van haar achtste tot haar vijftiende levensjaar volgde Slava Raškaj een opleiding in een tehuis voor doven in Wenen, waarna ze naar haar geboorteplaats terugkeerde. In het tehuis leerde zij het Duits en het Frans, maar ook tekenen.

Eenmaal terug in Ozalj trok ze de aandacht van de lokale schoolleraar, die haar artistieke talent herkende. Hij adviseerde Slava’s ouders haar naar Zagreb te sturen, waar ze bij een vriend van hem in de leer zou kunnen gaan. Deze vriend, Vlaho Bukovac, weigerde haar echter als leerling aan te nemen. Een andere kunstenaar, Bela Čikoš-Sesija, besloot de jonge Slava wel onder zijn hoede te nemen.

Slava Raškaj, Lopoči u Botaničkom vrtu u Zagrebu II

Slava Raškaj bleek een buitengewoon begenadigd kunstenaar, met een voorliefde voor pastelkrijt en waterverf en een buitengewoon verfijnd gevoel voor kleur en pigmenten. Onder haar werk vindt u landschappen, stillevens, interieurs en zelfportretten. Vooral haar serie waterlelies heb ik lief. In later werk legt ze vooral haar gevoelens vast, een ontwikkeling die een toenemende somberheid en eenzaamheid laat zien.

Voor haar stillevens koos ze vaak zonderlinge en soms zelfs wat macabere onderwerpen. Ze schilderde graag buiten, in de botanische tuin van Zagreb bijvoorbeeld. Dat vinden we nu gewoon, maar dat was het in haar tijd zeker niet. Al gauw maakte ze naam.

Ze exposeerde in 1898 haar werk in Zagreb, tijdens een gezamenlijke tentoonstelling van meerdere Kroatische kunstenaars. Twee jaar later nam ze deel aan de Wereldtentoonstelling in Parijs en kort daarna werd er in Sint-Petersburg een tentoonstelling aan haar alleen gewijd. Ze werd lid van het Genootschap van Kroatische Kunstenaars, waarbij ze twaalf van haar werken ten toon stelde.

Slava Raškaj, Tree in Snow

Vanaf 1902 leed zij aan aan ernstige depressies en ze werd uiteindelijk zelfs opgenomen in een psychiatrische inrichting. Daar overleed ze op 29 maart 1906, net 29 jaar oud, aan tuberculose.

Ofschoon haar werk tijdens haar leven gewaardeerd werd in Europa werd zij daarna door kunsthistorici vergeten. Pas in de negentiger jaren van de vorige eeuw werd ze herontdekt.

Vanaf vandaag maakt ze deel uit van mijn almaar groeiende lijst van Grote Vrouwen.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s