Complottheoristen: Machteloze Macchiavelisten



En, wat ziet u? Ziet u een wat ongelukkig kamerplantje of maakt uw brein, net als het mijne, razendsnel een associatie met een penis? Ik weet ‘t, a dirty mind is a joy forever. Mocht u er in uw mind’s eye ook direct een piemelot in gezien hebben wil ik u meteen ook maar even gerust stellen: Het kunstje dat uw brein u zojuist flikte is een heel normaal en alledaags psychologisch verschijnsel. 


Het fenomeen heet met een duur woord pareidolie. Onze hersenen zijn voorgeprogrammeerd rap naar verbanden te zoeken en snel patronen te herkennen, en dan vooral die patronen die op gevaar kunnen wijzen. De piemelot die u zag is een fout-positief van uw menselijke en dus feilbare patroonherkenning. Net als het duivelsgezicht dat men in de rookwolken van 9-11 meende te ontwaren en het beroemde gezicht op het oppervlak van MarsEen recenter voorbeeld is te vinden op de site van meneer Martin Vrijland

Pareidolie is maar een van de vele nuttige trucjes van het mensenbrein. Nuttig jazeker, ondanks de fout-positieven. Het is namelijk een van onze overlevingsmechanismen: Je kunt nu eenmaal beter een keer te veel op de loop gaan voor wat op het eerste gezicht een roofdier lijkt dan een keer te weinig. 

Toch, het is nogal niet niets. Mijn eigen zintuigen en het brein dat de gegevens interpreteert die ze aanleveren, ik kan er niet 100% op blindvaren. Het is de voornaamste reden waarom ik televisieprogramma Brain Games van National Discovery zo leuk vind.
 
Voor de lol, een testje. Hoe eerlijk is uw brein?
 





Patronen

De mens is van nature geneigd te zoeken naar patronen en dat beperkt zich niet tot het visuele. Ieder gevolg moet een oorzaak hebben, goddelijk, wetenschappelijk of anderszins. Rampspoed mee moeten maken is een ding, maar we bedenken er dan wel iets bij waaraan we dat verdiend hebben. Zo speculeren we graag over oorzaken van gebeurtenissen, formuleren we hypothesen en theorieën en niet zelden laten we ons daarbij per abuis leiden door de beperkingen van de kennis van onze tijd en die van ons eigen denkkader. Hiaten vullen we daarbij maar te vaak, onbewust, in.
 
Meneer Vrijland, jawel alweer, draagt daar zo’n mooi voorbeeld van aan dat ik het u niet onthouden kan. Het is u vast niet ontgaan dat meneer Michael Schumacher tijdens het skiën ten val gekomen is. De journaals en de kranten hebben er vol van gestaan. Meneer Vrijland ontdekt na het ongeluk een bericht dat iemand, die zich Crataros noemt, drie dagen ervoor plaatste op een of ander obscuur forum:

A famous person with the first name ”Michael” is gonna die in the next few weeks.

12/26/2013 – 1/15/2014

Please, do not delete this Thread.

Afterwards i will tell you why this happened.

It’s all connected.

Een bericht dat een ellenlange discussie oplevert waarbij men er zo lustig op los associeert dat het ongeval van meneer Schumacher inmiddels al te maken zou hebben met de antichrist, de bijbel, de islam, Babylon, de wederkeer van koning Arthur, de Olympische Winterspelen, Ariel Sharon, de familie Rothschild… en dat alleen op de laatste vijf pagina’s van een bijna vijftig pagina’s durende discussie. Micha Kat verzon al een link met het noodlottig skiongeluk van prins Friso en als hij dat weet te bedenken dan iemand op dat obscuur platform ongetwijfeld ook.


Voilà. Zo worden complottheorieën geboren.

Crataros ondertussen heeft zich inmiddels al weer in het door hem veroorzaakte gekrakeel gemengd en heeft het kippenhok vermanend toegesproken. Leeft Schumi op 15 januari nog, nou dan had ‘ie ’t gewoon mis. Niets meer, niets minder.
 

Machteloosheid maakt de complottheorist

Nu bleek eerder al uit een onderzoek (Universiteit van Texas) dat naargelang mensen zich machtelozer voelen ze meer geneigd zijn hun heil te zoeken in bijgeloof, rituelen en complottheorieën om de wereld om hen heen te ordenen. Die orde der dingen stelt gerust, hij móet er zijn, ook al was het maar imaginair. 

Zo dachten de oude Romeinen in hun tijd dat de smidse van vuurgod Vulcanus (etymologisch verantwoordelijk voor ons woord “vulkaan“) onder de Etna gelegen was. Wie de beelden heeft gezien van de roodgloeiende vulkanische activiteit onder de IJslandse gletsjer Eyjafjallajökull kan zich waarschijnlijk best inbeelden dat die Romeinen een goddelijke smidse onder zo’n rokende berg bevroedden. Een uitbarsting van een vulkaan werd in verband gebracht met de woede van Vulcanus, verstandiger dus hem gunstig te stemmen. 

Complotdenkers hebben zèlf een Machiavellistische mentaliteit

Steeds weer valt het op dat complottheorieën appelleren aan al te menselijke emoties; angst, wantrouwen, onmacht, frustratie, gelegitimeerd door een slachtofferschap aan een externe slechterik of zelfs een verderfelijk genootschap van elitaire en immorele snoodaards. Zoals ik al observeerde; ieder gevolg moet een oorzaak hebben. 

We zoeken de zekerheid van een verklaring voor negatieve gebeurtenissen en dan wel graag een die ook bevredigt en mét bijbehorende zondebok. Sommigen gaan daarbij dan zelfs zo ver er buitenaardse, geheimzinnige en vooral heerszuchtige mens-reptielen bij te verzinnen. De Britse psycholoog Patrick Leman observeerde daarom al dat complottheorieën in een gevoel van veiligheid en voorspelbaarheid voorzien.

My own research suggests that people think that a major or significant event must have been caused by something similarly major, significant or powerful.

We hebben ons in gedachten al een bevredigend totaalplaatje van de nog te leggen puzzel gevormd en kunnen maar moeilijk uit de voeten met puzzelstukjes die daar maar niet in willen passen. De oorzaak van een heftige gebeurtenis die veel impact op ons heeft zoeken we niet graag in het onvoorspelbare, laat staan in het kleine. 

Ook 
Karen Douglas en Robbie Sutton verdiepten zich in deze materie. Zij durven een nog wel boudere conclusie te trekken; zoals de waard is zo vertrouwt hij zijn gasten

We advance a new account of why people endorse conspiracy theories, arguing that individuals use the social–cognitive tool of projection when making social judgements about others. In two studies, we found that individuals were more likely to endorse conspiracy theories if they thought they would be willing, personally, to participate in the alleged conspiracies. Study 1 established an association between conspiracy beliefs and personal willingness to conspire, which fully mediated a relationship between Machiavellianism and conspiracy beliefs. In Study 2, participants primed with their own morality were less inclined than controls to endorse conspiracy theories – a finding fully mediated by personal willingness to conspire. These results suggest that some people think ‘they conspired’ because they think ‘I would conspire’.


Complotdenkers blijken zèlf een Machiavellistische mentaliteit te hebben en te lijden aan wat men “psychologische projectie” pleegt te noemen; de neiging om de eigen houding toe te dichten aan anderen. Zij zouden, waren zij de machthebber, zelf de burgerij belazeren voor een “hoger doel”.

Dat zijn nog eens Brain Games, nietwaar?

4 gedachtes over “Complottheoristen: Machteloze Macchiavelisten

  1. Het willen veroveren van een controle positie is m.i. bij mensen die in complotten geloven.
    Veroveren omdat hen dit in het dagelijks leven niet schijnt te lukken.
    Door linkjes van Wynona en Ziva bij Swapichou zagen we al een paar keer de smoeltjes en cv' s van enkele zogenaamde complotters, en blijken het nogal trieste figuren te zijn.

    Het creëren van een fantasie (zo noem ik het maar even),met een groep bevredigd dan ook het gemis aan sociaal real live contacten. De groep wordt aangestuurd door enkele “leiders” die met de voorbeelden aankomen (ziejenouwel), waarop de volgelingen ingaan.

    Tot zover niet erg, het wordt echter minder plezant als in het “belang” van de groep agressieve opmerkingen geplaatst worden en/of discriminerende opmerkingen.
    Tegenwoordig noemen de complotters zich graag compleetdenkers.
    Hun wereld is slecht of goed. Zwart of wit.

    groeten teigertje

    Like

  2. Interessante bevindingen van Douglas en Sutton. Voor de complotters natuurlijk direct en onweerlegbaar bewijs dat deze twee in dienst staan van de NWO. Met enig dapper doorredeneren zijn ze ook nog wel met Demmink in verband te brengen, wat ze vanzelfsprekend tot satanische pedo's maakt. Als ze dan ook nog eens niet van de voedselbank leven horen ze bij de plunderelite. En zo klopt alles gelukkig weer. Doodvermoeiend en onverbeterlijk, die types.

    Like

  3. Wat hier geschreven staat, klopt niet.
    Ik lees en denk de waarheid of halve waarheidtheorieën omdat er werkelijk een kern van waarheid in kan zitten van wat ik zelf denk.
    Niet vanwege gevoelens van wat hierboven staat.
    Ik heb geen zwakke machteloze positie of wat voor negatieve klank waarom ik iets denk en soms WEET
    Ik vraag mij situaties af, omdat het reguliere nieuws vaakniet klopt en niet compleet is.
    Medisch en qua onderzoek wetenschappelijk
    Daarom lees ik van beide kanten.
    Sommige complotdenkers geven teveel een mening welke ik doorzie dat niet onderbouwd is.
    Ook hun onderzoek is dan niet juist.

    Ze gaan wat tever waardoor het niet geloofwaardig meer is.

    Ik heb een eigen mening eigen gedachte en ben best intelligent.
    Met complottheorieën vind ik het wel knap dat ze in dezelfde richting gaan met wat ik al eerder vermoedde, dat vind ik geen toeval.
    En mijn ervaring in het werkelijke leven en het achterhouden en in privacybeleid en wet heb ik nederland en de wereld leren kennen.

    Like

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s