By the mark twain

Op 30 november 1835 kwam Samuel Langhorne Clemens ter wereld in Florida, Missouri. Samuel, zoon van een plattelandskoopman, was de zesde van zeven kinderen. Toen Samuel vier jaar oud was verhuisde het gezin Clemens naar de plaats Hannibal, ook in Missouri.

Het gezin werd geplaagd door verschillende noodlottige gebeurtenissen; van de zeven kinderen stierven er drie tijdens hun kindertijd en vader Clemens overleed toen Samuel elf jaar was.

Een jaar later werd Samuel leerling bij een drukkerij en op zijn zestiende begon hij met het werk van letterzetter. Een van zijn broers, Orion Clemens, was eigenaar van de Hannibal Journal en daar schreef de jonge Samuel artikelen en humoristische verhaaltjes voor. Zo gauw hij achttien jaar werd verliet hij Hannibal.

Samuel werkte vier jaar lang als drukker in New York City, Philadelphia, St. Louis en Cincinnati. Hij werd lid van de vakbond en in de avonduren zat hij in openbare bibliotheken op eigen houtje te studeren. Daar stak hij meer op dan hij op een gewone school ooit gedaan zou hebben.

Op zijn tweeëntwintigste keerde hij terug naar Missouri. Met een stoomboot reisde hij naar New Orleans, stroomafwaarts over de Mississippi. De loods van die stoomboot, Horace E. Bixby, maakte Samuel enthousiast voor een baan als stoombootloods. Twee jaar lang bestudeerde Samuel de roerige wateren van de Mississippi en in 1859 haalde hij zijn loodsdiploma. Zijn jongere broer Henry had hij op sleeptouw genomen, maar die kwam om het leven toen de stoomboot Pennsylvania explodeerde.

Samuel, die de dood van Henry in een droom voorzien had, vergaf zichzelf zijn leven lang niet voor het overlijden van zijn broer. Aan Samuels carrière als loods kwam in 1861 einde met het uitbreken van de Amerikaanse Burgeroorlog.

Naar het Westen

Samen met Orion, die inmiddels benoemd was tot secretaris van de gouverneur van Nevada, reisde Samuel per postkoets over de Great Plains en de Rocky Mountains. Ze bezochten de Mormonen in Salt Lake City. Voor Samuel eindigde die lange reis in een zilvermijnstad, Virginia City, in Nevada. Hij mislukte daar jammerlijk als mijnwerker en pakte zijn oude stiel weer op bij een plaatselijke krant, de Territorial Enterprise. Samuel Clemens gebruikte ontzettend veel pseudoniemen, maar in Virginia City ondertekende hij voor het eerst een schrijven, een humoristisch reisverslag, met de naam Mark Twain. De naam waaronder hij bijna vijftig jaar lang zou schrijven en waarmee hij wereldberoemd zou worden.

De avontuurlijke Samuel pakte vervolgens zijn boeltje weer op en reisde naar San Francisco. Daar werkte hij opnieuw als journalist, bij verschillende kranten, en gaf er lezingen. In 1866 trok hij verder; naar Hawaii, terug naar Missouri, dan naar New York. Een jaar later begon hij aan een uitgebreide reis door Europa en het Midden-Oosten. De verslagen van die reis zouden hem in 1869 zijn eerste bestseller opleveren: Innocents Abroad. Mark Twain zou later een tweede reis door Europa maken, die hij beschreef in het in 1880 verschenen boek A Tramp Abroad. In zijn reisverslagen bleek zijn bijtende zelfspot al, zijn humor – en zijn maatschappijkritische houding.

Olivia

Eenmaal terug in Amerika raakte hij smoorverliefd op Olivia Langdon. Honderden liefdesbrieven later traden ze 1870 met elkaar in het huwelijk en, na een kort verblijf in Buffalo, settelden ze zich in Harford, Connecticut. Olivia was van grote invloed op Samuel. Via haar maakte hij kennis met een veelvoud aan progressieve mensen; voorvechters van de afschaffing van de slavernij, atheïsten en lieden zich hard maken voor vrouwenrechten en gelijkheid.

Het paar kreeg vier kinderen; Langdon, Susy, Clara en Jean. Hun zoontje Langdon stierf in 1872 op tweejarige leeftijd, het ventje bezweek aan difterie.

Mark Twain liet in Connecticut de journalistiek achter zich en begon boeken en novellen te schrijven. Zijn Roughing It verscheen in 1872, Tom Sawyer in 1876 en in 1884 zag zijn meesterwerk het literaire levenslicht: The Adventures of Huckleberry Finn. Olivia was erg betrokken bij Samuels schrijven, zijn hele leven lang zou ze zijn redactrice en censor zijn.

Invloeden

Tijdens zijn leven ontmoette Mark Twain veel bijzondere mensen. Zo maakte hij kennis met de bijzondere doofblinde taalkundige en voorvechtster voor vrouwenrechten Hellen Keller. Hij raakte innig bevriend met industriemagnaat Henry H. Rogers. Zo ook met Nicola Tesla, met wie hij zijn fascinatie voor de wetenschap delen kon. Hij trok op met voormalig slaaf en pedagoog Booker T. Washington.

In de jaren na Huck Finn haalde Mark Twain zich heel wat zakelijke problemen op de hals. Hij was  een uitgesproken anti-kapitalist maar investeerde ironisch genoeg toch veel geld in allerlei uitvindingen in hoop er goed geld mee te verdienen. Voornamelijk in de verkeerde zaken en meermaals dreigde een faillissement. Om de eindjes aan elkaar te knopen raffelde hij soms zijn boeken af en schreef hij vlammende boekrecensies.

Laatste jaren

In 1896, tijdens een verblijf in Engeland, kreeg Mark Twain te horen dat zijn dochter Susy was overleden aan meningitis. Hij raakte depressief. In 1904 stierf zijn vrouw Olivia en in 1909 stierven zowel zijn dochter Jean als zijn boezemvriend Henry H. Rogers. Een jaar later stierf hij zelf.

Mark Twain. Anti-imperialist. Anti-kapitalist. Anti-slavernij. Pacifist én revolutionair. Voorvechter van het vrouwenkiesrecht. Fervent tegenstander van vivisectie. Groots criticus van georganiseerde religie. Vrijmetselaar. Avonturier. Humorist. Schrijver.

Van zijn hand is het citaat dat me mijn hele leven al achtervolgt. Omdat het zo waar is.

Man is a Religious Animal. He is the only Religious Animal. He is the only animal that has the True Religion – several of them. He is the only animal that loves his neighbor as himself and cuts his throat if his theology isn’t straight. He has made a graveyard of the globe in trying his honest best to smooth his brother’s path to happiness and heaven… The higher animals have no religion. And we are told that they are going to be left out in the Hereafter. I wonder why? It seems questionable taste.

Ik heb veel van de boeken van zijn hand in mijn bibliotheekje staan. Het mij meest dierbare is een klein, bijna onbeduidend dunne paperback: A Horse’s Tale. Mark Twain vertelt daarbij het verhaal van Buffalo Bill, vanuit het perspectief van diens paard Soldier Boy.

Mark Twain laat de paarden Mongrel en Sage-Brush een gesprek bespreken, dat ze mensen onder elkaar hebben horen voeren over het stierengevecht. Ik moest er aan denken toen ik Angora schreef en wil het u toch niet onthouden.

“Sage-Brush, you have been listening?”

“Yes.”

“Isn’t it strange?”

“Well, no, Mongrel, I don’t know that it is.”

“Why don’t you?”

“I’ve seen a good many human beings in my time. They are created as they are; they cannot help it. They are only brutal because that is their make; brutes would be brutal if it was THEIR make.”

“To me, Sage-Brush, man is most strange and unaccountable. Why should he treat dumb animals that way when they are not doing any harm?”

“Man is not always like that, Mongrel; he is kind enough when he is not excited by religion.”

“Is the bull-fight a religious service?”

“I think so. I have heard so. It is held on Sunday.”

(A REFLECTIVE PAUSE, LASTING SOME MOMENTS.) Then:

“When we die, Sage-Brush, do we go to heaven and dwell with man?”

“My father thought not. He believed we do not have to go there unless we deserve it.”


H&M ondertussen, heeft laten weten dat ze het huidig assortiment producten van angorawol toch blijft verkopen. Weer een illusie armer en een inzicht rijker.

 

Een gedachte over “By the mark twain

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

w

Verbinden met %s